فهرست کتاب


خورشید مغرب غیبت، انتظار،تکلیف

محمد رضا حکیمی‏‏‏‏‏‏‏

9 - از کتاب بیان الفرقان

استاد معارف حقه، و الاهیات قرآنی، حضرت شیخ مصطفی قزوینی خراسانی (در گذشته 1386 ه.ق)، در کتاب ارجمند بیان الفرقان، جلد پنجم، مسائل و مباحثی چند، درباره غیبت امام عصر - عجل الله تعالی فرجه الشریف - آورده است. جمله مباحث ارزنده ای که در خلال فصلهای آخرین این کتاب (بخشغیبت)، مورد اشاره و طرح قرار گرفته است، اینهاست:
1 - بیان فرق میان فرج جزئی، و فرج کلی.
2 - بیان فرق میان علائم متصل به ظهور، و علائم غیر متصل.
3 - بیان فرق میان علائم حتمی، و علائم غیر حتمی.
4 - بیان فرق میان علائم ظهور، و علائم رستاخیز (اشراط ساعت).
5 - رد هر گونه توقیت (تعیین وقت) اگر چه بر اساس علوم غریبه.
6 - عدم منافات میان غیبت کبری، و امکان رویت برای کسانی چند.
خلاصه توضیحات استاد بزرگ، درباره مسائل یاد شده در بالا، این است:

مسئله اول

پاره ای از احادیث، که فرج را در زمانهای نزدیک (مثلا: تا 140 سال) بیان کرده است، یا سقوط بنی امیه و امثال آن را مقدمه فرج دانسته است، ناظر به فرج جزئی است، یعنی: پیش آمدن گشایشی برای شیعه، تا فشارها، زندانها، شکنجه ها و تعقیبها - برای مدتی - آسوده شوند. اینگونه روایات ناظر به فرج کلی و جهانی نیست، زیرا برای فرج کلی، به هیچ وجه تعیین وقت نشده است.

مسئله دوم

از علائم ظهور، که در احادیث ذکر شده است، پاره ای علائمی است که وقوع آنها به زمان ظهور و ظهور فاصله بسیار کمی دارد، و پاره ای علائمی است که در طول زمان غیبت واقع می شود، و هر چه زمان بگذرد و زمان ظهور نزدیکتر شود، اما متصل به ظهور نیست. مثلا، اگر سقوط خلافت عباسی جزء علائم بشمار آید، و مراد همان سقوط خلاف خلاف بغداد، به سال 656 هجری قمری باشد، از علائم غیر متصل است. یعنی: ائمه طاهرین علیه السلام، سالها و قرنها پیش، به هنگام اوج قدرت و حشمت عباسیان، خبر دادند که این خلافت عظیم و امپراطوری بزرگ نیز، در طول - تاریخ، و پیش از قیام قائم علیه السلام، سقوط خواهد کرد، و از جمله وقایعی که پیش ظهور مهدی اتفاق خواهد افتاد، سقوط این خلافت است. پس این واقعه جزء علائم متصل نبوده است.