سیمای متهجدین

نویسنده : سید حسن موسوی

میرزاجواد ملکی تبریزی (ره)

یکی از دوستان و نزدیکان آقا حاج میرزا جواد تبریزی (ره) می گوید:مرحوم ملکی شبها که برای تهجد و نماز شب بر می خواست ابتدا در بسترش مدتی صدا به گریه بلند می کرد.سپس بیرون می آمد و نگاه به آسمان می کرد و آیات شریفه ان فی خلق السموات و الارض... را می خواند و سر به دیوار می گذاشت و مدتی گریه می کرد و هنگام بیدار شدن، تا آمدن به محل نماز و خواندن نماز شب، چند جا می نشست و بر می خواست و گریه سر می داد و چون به مصلایش می رسید، دیگر حالش قابل وصف نبود.(298)
هم چنین در شرح احوالات آن بزرگوار آمده است که:آن محروم به معنی اهل عبادت و تهجدد بود.سه ماه رجب و شعبان و رمضان را به طور متوالی روزه می گرفت و در قنوت نمازهایش مکرر این بیت را می خواند:
ما را از جام باده گلگون خراب کن - زان پیشتر که عالم فانی شود خراب (299)

شهید مدرس (رضوان الله تعالی علیه)

مدرس اهل عرفان، نیایش و نماز شب بوده و همیشه در جهت تهذیب هر چه بیشتر نفس می کوشیده است، مرحوم آیت الله حاج شیخ حسنعلی اصفهانی که خود از شاگردان برجسته ملا محمد کاشانی و آقا سید صادق خاتون آبادی بوده است، و در نجف اشرف نیز به دنیا آمده است،؛ در اواخر عمر خود مقیم مشهد رضوی گردید و کرامات او زبانزد مردم و خواص آن دیار است.
درباره عرفان، تقوا و تهجد شهید مدرس می گوید: مدرس اهل تهجد و نماز شب بود، تمام ایام که من با او بودم، نماز شبش ترک نشد، از جمله اکثرا در پشت بام مدرسه صدر شبها را به سر می بردیم، او اهل نماز و مطالعه بود (300)

شیخ محمد حسین مطهری (ره)

استاد شهید مرتضی مطهری(ره) درباره پدر بزرگوارش شیخ محمد حسین مطهری می گوید: ما یک سلسله لذتهای معنوی داریم که معنویت ما را بالا می برد. برای کسی که اهل تهجد و نماز شب باشد، جزء صادقین و صابرین و مستغفرین بالاسحار باشد، نماز شب لذت و بهجت دارد.
لهذا کسانی که چنین توفیقاتی داشته اند و ما چنین اشخاصی را دیده ام، به لذتهایی مادی که ما دل بسته ایم، هیچ اعتنا ندارند.چه مانعی دارد که من ذکر خیری از پدر بزرگوار خودم بکنم؟ از وقتی که یادم می آید (حداقل از چهل سال پیش) من می دیدم این مرد بزرگ و شریف هیچ وقت نمی گذاشت و نمی گذارد که وقت خوابش از سه ساعت از شب گذشته تاخیر بیفتد.شام را سر شب می خورد و سه ساعت از شب گذشته می خوابید و حداقل دو ساعت به طلوع صبح مانده و در شبهای جمعه از سه ساعت به طلوع صبح مانده بیدار می شود و حداقل قرآنی که تلاوت می کند یک جزء است و با چه فراغت و آرامشی نماز شب می خواند.حالا تقریبا صد سال از عمرش می گذرد و هیچ وقت من نمی بینم که یک خواب نا آرام داشته باشد.همان لذت معنوی است که این چنین نگهش داشته، یک شب نیست که پدر و مادرش را دعا نکند.یک نامادری داشته که به او خیلی ارادتمند است و می گوید که او خیلی به من محبت کرده است.شبی نیست که او را دعا نکند.یک شب نیست که تمام خویشاوندان و ذی حقان و بستگان دور و نزدیکش را یاد نکند.اینها دل را زنده می کند.آدمی اگر بخواهد از چنین لذتی بهره مند شود ناچار از لذتهای مادی تخفیف می دهد تا به آن لذت عمیق الهی برسد.(301)