خوردنیها و آشامیدنیها از نظر پیشوایان علم و دین

سید محمد تقی حکیم با همکاری دکتر رهنما چیت ساز

تخم مرغ:

تخم مرغ سبک است و میل به گوشت را از بین می برد و اذیت گوشت را نیز ندارد.
امام صادق (ع)
عمر می گوید: نزد حضرت موسی بن جعفر (ع) از کمی اولاد شکایت کردم. آن حضرت فرمود: از خداوند طلب آمرزش کن و تخم مرغ و پیاز بخور.
پیغمبری از پیغمبران خدا، به خداوند متعال از کمی نسل شکوه نمود. خداوند به او خطاب فرمود: گوشت با تخم مرغ بخور.
امام صادق (ع)
موسی پسر بکر می گوید: شنیدم که حضرت موسی بن جعفر (ع) فرمود: زیاد خوردن تخم مرغ قوای جنسی، و در نتیجه تولید مثل را زیاد می کند.
زده تخم مرغ سبک و سفیده آن سنگین است.
امام صادق (ع)
زده تخم مرغ برای گوارا بودن غذا سودمند است.
امام رضا (ع)
تخم مرغ را باید یک نوع غذای ازت دارمتراکم دانست که 75 درصد وزن آن را آب تشکیل می دهد. غیر از آب در تخم مرغ پروتئین، لیپید، گلوسید، لستین، کلسترول، مواد رنگی، مواد معدنی (مقدار زیادی فسفر و 13 ویتامین مختلف از جمله ویتامینهای B.PP.B.B.D.A، هورمونها و آنزیمهای مختلف موجود است.
از نظر قابلیت هضم که در مورد تخم مرغ توجه زیادی به آن مبذول می شود؛ باید خاطر نشان کرد که تخم مرغ یکی از قابل هضمترین مواد غذایی است و کلیه موارد پروتئینی و چربی آن جذب بدن می شود. طبق عقیده لانگورتی قابلیت هضم تخم مرغ را می توان مطابق زیر تعریف کرد:
قابلیت هضم زرده تخم مرغ خام، نیم بند و سفت، کاملاً یکسان است، ولی سفیده تخم مرغ خام، قابل هضمتر از تخم مرغ نیم بند است، و چون سفیده تخم مرغ سفت شده معمولاً به خوبی جویده نمی شود، در برابر شیره های گوارشی مقاومت زیادی می کند.
بطور خلاصه باید گفت که تخم مرغ، غذای کاملی است که نطفه (موجود در تخم مرغ) در نتیجه استفاده از آن، رشد و نمو می کند و به جوجه تبدیل می شود. در تغذیه انسان علاوه بر آن که برای سلامتی بدن ضروری است، رشد بلوغی را تسریع می کند و شیر مادران شیرده را افزایش می دهد و برای تغذیه بیمارانی که دوره نقاهت را طی می کنند. ارزش غذایی بسیار زیاد دارد.
یک تخم مرغ 58 گرمی، 4/92 کالری حرارت تولید می کند. امروزه تخم مرغ خشک کرده و مصرف زیادی - خصوصاً در کشورهای غربی - دارد.

ترب:

ریشه ترب بلغم را قطع می کند، غذا را هضم می نماید و برگ آن مدر است.
علی (ع)
حنان می گوید: با امام صادق (ع) سر یک سفره غذا می خوردیم. حضرت به من ترب مرحمت کرد و فرمود: ای حنان ! ترب بخور، که سه خاصیت دارد: برگ آن نفخ شکم را از بین می برد؛ مغز آن ادرار را زیاد می کند و ریشه آن بلغم را قطع می نماید.
مصرف ترب از نظر درمانی به زمان های قبل از میلاد مسیح می رسد. شیره تازه ترب در رفع نزله های شش، سیاه سرفه، بیماری های کلوی و مثانه، قولنج های کبدی و روماتیسم مصرف می شود. برای استفاده از اثر درمانی ترب، باید داخل آن را خالی کرد، بطوری که حفره ای در آن بوجود آید، سپس درته آن سوراخ کوچکی ایجاد و داخل حفره را پر از شکر کرد، و مجموعه را دردهانه ظرفی قرار داد. آبی که به این ترتیب از انتهای ترب می چکد جمع آوری می کنند این مایع در بر طرف کردن عوارض فوق و رفع سنگهای صفراوی اثری معجزه آسا دارد.
جوشانده ترب سرمازدگی را برطرف می کند.
ترب خام چون دیر هضم است نباید زیاد مصرف شود، زیرا ایجاد ناراحتیهای معدی می کند.
در 100 گرم ترب مواد زیر یافته می شود:
پروتید 1 گرم
گلوسید 5/6 گرم
آب 87 گرم
مواد معدنی 7/0 گرم
و مقدار ویتامینهای C.B.A

تره:

خدمت حضرت موسی بن جعفر (ع) از مریض شدن شخصی شکایت بردند. حضرت پرسید: مرض او چیست؟ عرض کردند: از طحال ناراحتی دارد. آن بزرگوار فرمود: سه روز به او تره بخورانید.
به دستور امام به او تره دادند، خون او بند آمد و بیماریش بهبود یافت.
حضرت موسی بن جعفر (ع) را دیدند که از زمینی که در آن تره کاشته شده بود، تره می برید. با آن می شست و می خورد.
از امام صادق (ع) خواص تره را پرسیدند. حضرت فرمود: خدمت پیغمبر اکرم (ص) صحبت از سبزیها شد. آن حضرت فرمود: تره بخورید، زیرا تره در میان سبزیها مانند نان در میان سایر خوراکیها است.
یکی از اصحاب می گوید: با امام صادق (ع) سر سفره نشسته بودم، خواستم کاسنی بخورم حضرت به من فرمود: چرا تره نمی خوری؟ عرض کردم: به خاطر خواصی که از شما درباره کاسنی روایت شده، می خواهم کاسنی بخورم. حضرت فرمود: از ماچه نقل شده؟ عرض کردم گفته شده است که فرموده اید: هر روز یک قطره از آب بهشت روی کاسنی می ریزد. آن امام فرمود با این حال برتره هفت قطره می ریزد. عرض کردم چگونه تره بخورم؟ فرمود: ریشه های تره را ببر و سرهای آن را دور بریز و بقیه آن را بخور. امیرالمؤمنین (ع) تره را با نمک نیم کوب میل می فرمود.
امام صادق (ع)
کسی که این دو سبزی: یعنی سیر و تره را بخورد، نزدیک مسجد ما نیاید (تا بوی آنها کسی را اذیت نکند)
پیغمبر اکرم (ص)
تره مدر، خلط آور و نرم کننده است. جوشانده آن در دفع ذرات و رسوبات ادراری کمک زیاد می کند. به همین جهت مصرف آن در مبتلایان به روماتیسم و نقرس معمول است. مصرف جوشانده و شربت آن، در موارد گرفتگی صدا، زکام، سرفه، برنشیت و کلیه اختلالات حاد دستگاه تنفسی مؤثر است. در تره مقداری زیادی ویتامین C و نیز ویتامینهای ب یک و ب دو با هم دیده می شود.
در استعمال خارجی اگر به صورت له شده، بر روی محل گزیدگی زنبور معمولی و زنبور عسل قرار گیرد، ناراحتی را تسکین می دهد.
تره به علت داشتن سلولز تولید نفخ می کند و برای اشخاصی که مبتلا به بواسیر و بیماریهای روده ای هستند، چندان مفید نیست.