فهرست کتاب


سرچشمه حیات

محمد امینی گلستانی

1 پاشیدن آب روز نوروز

از تاریخهای دیرین و از قدیم الایام سنت های مختلفی میان مردم در رابطه با آب رایج است. و پیران و سالخوردگان به آنها زیاد پای بند هستند، برای خود به عنوان یمن قبولانده اند مانند: 1. پاشیدن آب روز عید نوروز 2. پاشیدن آب به دم در موقع ورود عروس 3. پاشیدن آب روی قبرها 4. پاشیدن آب پشت سر مسافر و غیر آنها.
آیا این سنت ها مبتنی بر اصل است یا نه، به مطالب آینده توجه فرمایید.
1. معلی بن خنیس از امام صادق علیه السلام روایت می کند می کند که آن حضرت فرمود: (روز نیروز (نوروز) روزیست که پیغمبر صلی الله علیه و آله در غدیر خم به ولایت امیرمؤمنان علیه السلام بیعت گرفت و به ولایت او اقرار کردند، خوشا به حال کسی که ثابت ماند و وای بر کسی که بیعت را شکست! و روزی است که پیغمبر امیرمؤمنان علیه السلام را به وادی جن فرستاد و بر آنها عهده ها و پیمانها بست؛
روزی است که به اهل نهروان، غالب شد و ذوالثدیه را کشت و روزی است که، در آن روز قایم ما اهل بیت و ولاة امر ظهور می کند؛ خداوند او را به دجال غالب می کند؛ و او را در دروازه کناسه کوفه به دار می آویزد؛ روز نوروزی نمی آید مگر اینکه ما امید فرج داریم، چون روز نوروز ما و شیعیان ما است.
پیغمبری است که از انبیاء بنی اسرائیل به اجساد هزاران نفر گذشت که، از ترس وبا یا طاعون فرار کرده بودند؛ و خداوند به او وحی نمود که به خوابگاهها و قبرهای آنها آب بپاش، آن پیغمبر در روز نوروز به آنها آب پاشید؛ و همه زنده شدند؛ که تعداد آنها سی هزار نفر بودند و مدتی هم زندگی کردند.
فصار صب الماء فی یوم النیروز سنة ما ضیة
پس پاشیدن آب در روز نوروز سنت مقبول گردید و علت آنرا نمی داند، مگر راسخون در علم، آن اولین روز سال فارسها است. معلی می گوید: حضرت، املاء فرمود و من نوشتم (760)
2. شیخ طوسی رضوان الله تعالی علیه در کتاب مصباح المتجهد از معلی بن خنیس از مولانا امام صادق علیه السلام روایت می کند که آن حضرت فرمود:
هر وقت روز نوروز فرا رسد غسل کن، و پاکیزه ترین لباسهایت را بپوش و با بهترین عطر، خود را خوشبو کن و آن روز را روزه بگیر وقتی که نوافل نماز ظهر را خواندی چهار رکعت نماز بخوان و در رکعت اول حمد و ده مرتبه انا انزلنا و در رکعت دوم، حمد و ده مرتبه قل یا ایهاالکافرون و در رکعت سوم، حمد و ده مرتبه قل هو الله و در رکعت چهارم، حمد و ده مرتبه معوذتین را بخوان و سجده کن! پس از فراغت، سجده شکر به جا بیاور! خداوند گناه پنجاه سال تو را می بخشد (761)
3. احمد بن فهد در کتاب المهذب از معلی نقل می کند که در صبح روز نوروز به خدمت امام صادق علیه السلام وارد شدم فقال اتعرف هذاالیوم آیا امروز را می شناسی؟ عرض کردم: نه ولکن روزی است که عجم آن را بزرگ شمرده و مبارک می داند، فرمود: ای طور نیست، قسم به بیت عتیق که در بطن مکه است. این روز به خاطر کار قدیم است، برایت روشن کنم، عرض کردم: دانستم از شما بهتر است برای من از زندگی همیشگی، خداوند دشمنانتان را هلاک کند، فرمود: ای معلی! روز نیروز، روزیست که خداوند در آن روز از بندگان پیمان گرفت که او را عبادت کنند، به او و شریکه قرار ندهند. پیامبران، حجت ها، اولیاء او را بپذیرند. و آن اولین روز خورشید است؛
در آن روز بادهای لواقح وزید؛ و در آن روز سبزه های زمین خلق گردید؛ و روزیست که کشتی نوح بر جودی قرار گرفت، و روزیست که خداوند قومی را که از ترس مرگ فرار کرده و همگی مرده بودند، زنده کرد.
روزیست که ابراهیم علیه السلام بت ها را شکست؛ و روزیست که پیغمبر امیرمؤمنان علیه السلام را بر دوش گرفت تا بتهای قریش را از بالای بیت الله الحرام انداخت، و خرد کرد و.... (762)
جریان عید نوروز در جلد 59 بحارالانوار از صفحه 95 تا صفحه 143 مشروحا بیان شده است.

2 آب پاشی هنگام ورود عروسی!

1. یا علی اذا دخلت العروس بیتک فاخلع خفیها حین تجلس و اغسل رجلیها و صب الما من باب دارک الی اقصی دارک (763)
پیغمبر به امیرمؤمنان علیه السلام فرمود: ای علی! هنگامی که عروس خانه ات شد کفشهایش را در بیاور و پاهایش را بشوی، و آن آب را از دم در خانه ات تا دورتر بریز؛ اگر این کار را انجام می دهی؛ خدا هفتاد هزار رنگ فقر را، از خانه ات بیرون می کند؛ هفتاد هزار رنگ از برکت به خانه ات داخل می شود؛ و هفتاد رحمت بر تو نازل می کند که، بر سر عرش پر می زند؛ تا به هر گوشه خانه ات، از آن برکت برسد مادامی که عروس در آن خانه است هفتاد هزار رنگ از برکت به خانه ات داخل می شود؛ و هفتاد رحمت بر تو نازل می کند؛ که بر سر عروس پر می زند؛ تا به هر گوشه خانه ات، از آن برکت برسد مادامی که عروس در آن خانه است؛ از مرضهای جنون و جذام و برص در امان می ماند.
و در هفته اول عروس را از خود البان (764) و سرکه و گشنیز و سیب ترش ممنوع کن، امیرمؤمنان عرض کرد: یا رسول الله چرا از این چهار مورد مانع شوم؟ فرمود: این چهار چیز، رحم (زن) را از زایمان، عقیم، و از کار می اندازد، حصیری در یک گوشه خانه بهتر از زن نازا است.
عرض کرد یا رسول الله چرا از سرکه مانع شوم؟ فرمود: اگر زن موقع حیص سرکه بخورد ابدا پاک نمی شود؛ و گشنیز حیص را به هیجان درمی آورد؛ و زایمان زن سخت می شود. و سیب ترش قطع حیض می کند و برای زن درد آور است.

3 آب پاشیدن بر روی قبر

1. عن علی علیه السلام : ان الرش علی القبور کان علی عهدالنبی صلی الله علیه و آله (765) علی علیه السلام فرمود: آب پاشیدن به قبرها در زمان پیغمبر صلی الله علیه و آله بود
2. سئل عن ابی عبدالله علیه السلام : عن رش الماء القبر قال: یتجا فی عنه العذاب مادام الندی فی التراب (766) از امام صادق علیه السلام : از آب پاشی بر قبر سوال کردند: فرمودند: مادامی که رطوبت در آن خاک است، عذاب از او برداشته می شود
3. عن ابی عبدالله علیه السلام قال: السنة فی رش الماء علی القبر أن تستقبل القبلة و تبدء من عند الراس الی عند الرجل ثم تدور علی القبر من الجانب الآخر ثم یرش علی وسط القبر فکذالک السنة (767) روایت از امام صادق علیه السلام است فرمود: سنت در کیفیت آب پاشی به قبر بدین ترتیب است که، رو به قبله ایستاده از طرف سر به طرف پا بپاشند سپس تا آن طرف به دور قبر چرخیده و آخر آب را به وسط قبر بریزند
4. عن محمد بن الوالید ان صاحب المقبره ساله عن قبر یونس بن یعقوب و قال: من صاحب هذاالقبر: فان اباالحسن؛ علی الرضا علیه السلام اوصانی و أمرنی ان ارش قبره اربعین شهرا او اربعین یوما فی کل یوم مرة (768) محمد بن ولید می گوید: صاحب مقبره از او از قبر یوسن بن یعقوب پرسید و گفت: صاحب این قبر کیست؟ که اباالحسن علی بن موسی الرضا علیه السلام مرا وصیت و امر کرده است، چهل ماه یا چهل روز هر روز یک مرتبه به این قبر آب بپاشیم.