فهرست کتاب


قوه قضائیه و قضا در کلام امام و رهبر

مرکز غدیر‏‏‏

استقلال قوه قضائیه

قضائیه مستقل است و هیچ کس نباید در آن دخالت بکند. قضات نباید گوش به هیچ کس بدهند جز آنکه برای خدا کار خودشان را انجام بدهند، حق را ملاحظه بکنند. اگر فرض کنید که یک جائی را دیدند حق است، اگر تمام کشور ایران به آنها چیز بکنند که به آن طرف حکم بدهید، نکنند. خدا اینطور مقرر فرموده است، باید شما به حق برسید. کار به اینکه این رفیق فلان است، این دوست فلان است، این پسر فلان است، این خود فلان است، خیر، کاری به این کارها نداشته باشید باید شما به همانطوری که شرع مقدس امر فرموده است قضاوت کنید و مستقل در قضاوت باشید و محتاط در قضاوت. احتیاط در قضاوت کنید، توجه بکنید که نبادا یک مظلومی حقش ضایع بشود یا یک نفری زاید بر آن مقداری که باید جریمه بشود یا برای تعزیز بشود، یا - به - چه بشود، زاید بر او نباشد. گرفتاری دارد این مسائل، باید این را خیلی توجه بکنید. و من امیدوارم که آقایان علمائی که الان مشغول هستند و بعدها هم انشای الله می آیند و مشغول می شوند، توجه بکنند که مستقل هستند و کسی حق اینکه هیچ نقشه ای، هیچ دخالتی در کار آنها بکند ندارد. و البته روی موازین شرعی اگر چنانچه اشتباه ثابت شد، آنوقت روی همان موازین شرعی عمل می شود.(23)

سرعت و اتقان، دو عنصر مهم در دستگاه قضایی

دو چیز، در دستگاه قضایی اهمّیت دارد و برای یک قاضی هم می تواند حقیقتاً هدف کارش باشد: یکی سرعت، و دیگری اتقان است. اگر کار سریع انجام نگیرد، همان عیب بزرگی می شود که سابقاً در دستگاههای قضایی دوران طاغوت بود و آثار و نشانه هایش هم در بعضی گوشه و کنارهای بعد از انقلاب، هنوز وجود داشت. فلان دستگاه، در فلان بخش از بخشهای قضایی، چند هزار پرورنده در قفسه های متراکم و کهنه داشت. واقعاً چیز خیلی بدی است. از این مسأله، باید پرهیز بشود. هر کاری که سرعت را تأمین و تضمین می کند، مطلوب است. مردم اگر ببینند رسیدگی سریع انجام گرفت، احساس آرامش و تشقی خاطر می کنند که عدالت اجرا می شود.
چرا تأخیر حدود الهی، شرعاً حرام و ممنوع است و هیچ کس حق ندارد حد الهی را از زمان خودش تأخیر کند و حکم که شد، باید حد اجرا بشود؟ برای خاطر این که با تأخیر، آن اثری که بر اجرای حد مترتب است، تقریباً از بین می رود، یا خیلی کم می شود. حالا یک نفر می آید شکایتی بکند، این پرونده را شش ماه، یک سال، دو سال، ده سال نگهدارند؛ مخصوص در بعضی از قضایایی که کسانی هم به خاطر این، در زندانند و از تصرف در اموالشان، محروم و ممنوعند. با با این تأخیر، همین طور همه چیز، بین زمین و آسمان معلق است، تا یک وقت این پرونده در بیاید. این، چیز خیلی بدی است.
دومی، اتقان است. اگر ما بسرعت پرونده را ببینیم و تمام کنیم، ببندیم و کنار بگذاریم؛ اما غیر متقن، خیلی خوب است؟ رسیدگی یی که با توجه به جوانب قضیه و شواهد و دلایل، متقن نباشد، می خواهد سریع و یا بطی ء باشد - حالا فرض کردیم بطی ء - چه سودی دارد؟ این طور سیدگی، اصلاً نشود، بهتر از این است که بشود. وقتی بنا شد خطا و اشتباه و خلاف واقع در آن وجود داشته باشد، در این صورت، سرعت چه حسنی محسوب می شود؟ پس این دو مورد - اتقان و سرعت - باید با هم رعایت بشود.

مسأله ی اول، کار است، نه شغل

اگر در جایی احساس کردید که مسؤولیت شما موجب این است که کارها راکد بشود، حتماً مسؤولیت را واگذار کنید. بعضی از برادران، این طور هستند که باید ان شاءاللّه مسؤولان محترم قوّه ی فضاییه، یک فکر درست و حسابی برایشان بکنند. آقایی است که اشتغالات خیلی زیادی دارد. حالا در این جا هم مثلاً دادگاهی، محکمه یی و یا دادسرایی به او سپرده شده است. این، به کارها نمی رسد وهمین طور در آن جا مانده است. این شغل را به یک نفر دیگر واگذار کنند که بیاید، سریع این کار را انجام بدهد. یعنی این طور نباشد که برای ما، شغل مسأله ی اوّل باشد. مسأله ی اول، کار است.
غرض، این قضاوت، خیلی مهم است. حالا من نمی خواهم آن روایات و آیاتی را بخوانم که خود شماها می دانید و بعضی هم به خاطر همان روایات و آیات، نزدیک دستگاه قضایی نمی شوند. بعضیها نگویند، حالا که این قدر سخت است، پس خداحافظ شما! نه، کار با فضیلت، یعنی این. این انقلاب، در گرو کار شماست. من عرض بکنم، در کنار این برنامه ی پنج ساله ی رئیس جمهور محترم و تلاشهایی که این دولت انجام می دهد - که آن طور که من ارزیابی می کنم، واقعاً تلاشهای فوق العاده یی است و این سیاستهایی که اینها دارند، ان شاءاللّه سیاستهای مفلح و مصیب و خوب و لازمی برای این مملکت است - اگر یک دستگاه قضایی خوب و بک تلاش قضایی موفق نباشد، مطمئن باشید که این، به نفع کشور و انقلاب نخواهد بود. شرط اصلی، این جاست. آنها همه شکل است، این روح است؛ چون عدالت، با دستگاه قضایی تأمین خواهد شد و مجری عدالت، دستگاه قضایی است.