زندگانی خاتم الاوصیاء

باقر شریف قرشی‏ ابوالفضل اسلامی (علی)

1 - رسول اکرم (ص)

روایات بسیاری از پیغمبر اسلام نقل شده است که به ظهور حضرت مهدی - علیه السلام - بشارت داده است :
الف - حذیفه از حضرت رسول اکرم - صلی الله علیه و آله و سلم - روایت کرده است که فرمود : اگر از دنیا فقط یک روز مانده باشد ، خداوند متعال در همان روز، مردی از فرزندان مرا که نام و خلق او همانند من می باشد و کنیه اش ابو عبدالله است ، مبعوث می کند و مردم بین رکن و مقام با او بیعت می کنند و خداوند ، دین را به وسیله او زنده می کند و به او فتوحات می دهد و روی زمین همگان گوینده لا اله الا الله می شوند .
سلمان پرسید ای رسول خدا ! از کدامین فرزندانت می باشد ؟
پیغمبر اکرم - صلی الله علیه و آله و سلم - فرمود : این پسرم و با دستش به حسین - علیه السلام - زد (154) .
و معنای این حدیث این است که ظهور و خروج حضرت امام مهدی - علیه السلام - از مسلمیات و از امور حتمی است که باید در عرصه زندگی ،تحقق یابد ، گر چه از دنیا یک روز باقی مانده باشد .
ب - عبدالله بن عمر از پیغمبر اکرم - صلی الله علیه و آله و سلم - روایت می کند که فرمود : در آخر الزمان مردی از فرزندان من که همنام من است ظهور می کند و زمین را همچنانکه از ظلم پر شده است ، مملو از قسط و عدل می نماید (155) .
این حدیث ، بیانگر این مطلب است که حضرت صاحب العصر - علیه السلام - حق و عدل را بین مردم گسترش می دهد و ظلم و ستم را در زمین نابود می کند.
ج - امیر المومنین - علیه السلام - از پیغمبر اسلام - صلی الله علیه و آله و سلم - نقل کرده است که فرمود : مهدی از فرزندان من است و دارای غیبتی است که خیلی از امتها سرگردان و گمراه خواهند شد و بالأخره ذخایر پیامبران توسط حضرت بقیة الله ، علنی می شود و عدل و قسط را برقرار خواهد کرد همانطوری که از ظلم و ستم پر شده باشد (156) .
این حدیث ، دلالت دارد که حضرت صاحب العصر - علیه السلام - دارای غیبتی است که گروهی از مردم ، منکر آن می شوند و گروه دیگری به آن ایمان پیدا می کنند و وقتی که ظهور کند ، ذخایر پیامبران و اوصیا را با خود همراه دارد و عدل و حق را اقامه می نماید .
د - جابربن عبدالله انصاری از پیغمبر اسلام - صلی الله علیه و آله و سلم - روایت کرده است که فرمود : مهدی از فرزندان من و همنام و هم کنیه من است و دارای غیبتی است که امتهایی سرگردان و گمراه می شوند و بالأخره همانند ماه تابان ، می درخشند و زمین را پر از عدل و قسط می کند همچنانکه از ظلم و جور پر شده است (157)
ه- سعید بن جبیر از ابن عباس از پیغمبر اکرم - صلی الله علیه و آله و سلم - روایت کرده است که فرمود : حقیقتاً علی وصی من است و حضرت قائم منتظر مهدی - علیه السلام - از فرزندان اوست که زمین را از عدل و قسط پر می کند همانطوری که از ظلم و جور پر شده باشد . سوگند به پروردگاری که مرا به حقیقت بشارت دهنده و انذار کننده مبعوث کرده است ، آن مردمی که در زمان غیبت آن حضرت ، بر امامت او ثابت قدم می مانند ، از کبرین احمر ، عزیزتر می باشند .
جابر از آن حضرت پرسید : ای رسول خدا ! برای قائم از فرزندان تو غیبت است ؟
پیغمبر اکرم - صلی الله علیه و آله و سلم - فرمود : بلی ، به پروردگارم سوگند ! تا آنکه مومنین را خالص و کافرین را نابود فرماید .
سپس فرمود : ای جابر ! این امر از امور الهی است و سری از اسرار خداست ، پس مبادا شک نمایی ؛ زیرا شک در امر خدا کفر است (158) .
این حدیث شریف هم بیانگر این است که ایمان آورندگان به حضرت صاحب العصر - علیه السلام - در زمان غیبت ، کم می باشند و همانند کبریت احمر ، عزیز الوجودند و غیبت آن حضرت برای آزمایش بندگان خداست . و از اموری است که مردم در آن راه ندارند و به دست خدا و از اسرار خدایی است و چنانچه تردید و شکی در آن پیدا شود ، بهره ای از اسلام نبرده است .
و - پیغمبر اسلام - صلی الله علیه و آله و سلم - فرمود : دنیا نمی رود مگر اینکه مردی از اهل بیت من که نام او همانند نام من است ، بر همه اقتدار و ملک پیدا کند (159) .
قائم آل محمد در زمین اقامه عدل می نماید و اهداف انبیاء و پیامبران را تحقق می بخشد و رایت و پرچم توحید را به اهتزاز در می آورد و شرک و الحاد را سرکوب خواهد کرد .
ز - حذیفة بن یمان از پیغمبر اسلام - صلی الله علیه و آله و سلم - روایت کرده است که حضرت فرمود : ... ای حذیفه ! اگر از دنیا فقط یک روز باقی مانده باشد ، خداوند متعال آن روز را طولانی خواهد کرد تا مردی از اهل بیت من زمام امور را به دست بگیرد و اسلام را برقرار نماید و خداوند وعده اش را تخلف نمی کند و بر آن تواناست .
ح - ابو سعید خدری از پیغمبر اسلام - صلی الله علیه و آله و سلم - روایت می کند که حضرت فرمود : در آخر الزمان بر امت من از طرف شاهشان ، بلایی سخت روا خواهد شد که مانند آن شنیده نشده است تا جایی که دنیا بر آنان تنگ خواهد آمد و دنیا پر از ظلم و جور خواهد شد و مردم متدین . پناهگاهی ندارند ، در این هنگام است که خدای متعال مردی از عترتم را می فرستد و زمین را از قسط و عدل پر می کند ، همچنانکه از ظلم و جور پر شده باشد ... زمین آباد و باران رحمت نازل خواهد شد و زنده ها چند سالی که زندگی کنند آرزو می کنند که ای کاش ! مرده ها هم این آبادانی را می دیدند (160) .
ط - علی هلالی از پدرش نقل می کند که بر پیغمبر اسلام وارد شدم و فاطمه - علیها السلام - را بالای سر آن حضرت - که در بستر مرگ بود - دیدم که نشسته است و بلند گریه می کند . حضرت رسول - صلی الله علیه و آله و سلم - رو به فاطمه کرد و فرمود : حبیبه من فاطمه ! چرا گریه می کنی ؟
در جواب گفت : به خاطر مشکلات بعد از تو.
فرمود : (حبیبه من ! خداوند متعال پدرت را بر اهل زمین مبعوث کرد ، سپس شوهرت را اختیار نمود و به من وحی کرد که تو را به ازدواج او در آورم و خداوند متعال به ما اهل بیت ، هفت خصلت عنایت کرده که به احدی قبل و بعد از ما نداده و نمی دهد ؛ من خاتم پیامبرانم و اشرف آنانم و محبوبترین خلق خدا پیش اویم و من پدر تو هستم . و وصی من بهترین اوصیاست و محبوبترین آنان است و او شوهر تو است و از ماست کسی که دارای دو بال سبز است و با فرشتگان در بهشت پرواز می کند و او پسر عموی پدر تو و برادر شوهر تواست . و دو سبط این امت از ماست و آنان پسران تو حسن و حسین می باشند و آنان سید جوانان اهل بهشتند و پدر آنان - سوگند به کسی که مرا به حق مبعوث کرده - خیر است و از ماست .
ای فاطمه ! سوگند به کسی که مرا به حق مبعوث کرده ! مهدی این امت از ماست . هنگامی که هرج و مرج و فتنه ها دنیا را بگیرد و راهها ناامن شود و بزرگ به کوچک رحم نکند و کوچک به بزرگ احترام نگذارد ، در چنین وقتی ، خداوند متعال کسی را می فرستد که سنگرهای ضلالت و غفلت را فتح می کند و دین را برقرار می نماید . همچنانکه من در ابتدا چنین کردم و دنیا را از عدل و حق پر می کند. همچنانکه از ظلم و ستم پر شده باشد (161) .
ی - حضرت امیر المومنین - علیه السلام - می گوید : به پیغمبر اسلام - صلی الله علیه و آله و سلم - گفتم یا رسول الله ! آیا آل محمد از ماست یا از غیر ما ؟ فرمود : البته که از ماست دین به ما ختم می شود ، همچنانکه با ما شروع شد و مردم از فتنه به وسیله ما نجات پیدا می کنند ، همچنانکه به وسیله ما از شرک نجات یافتند و به وسیله ما به هم الفت پیدا می کنند و برادریشان محکم می شود (162) .
از این حدیث ، فهمیده می شود همچنانکه رسول اکرم - صلی الله علیه و آله و سلم - جامعه بشری را از وادی ضلالت و شرک نجات داد و به صراط مستقیم هدایت کرد ، همچنین آخرین وصی او حضرت بقیة الله الاعظم - علیه السلام - هم بشریت را از فتنه ها دور کرده و عدل و حق را بین آنان برقرار می نماید .
ک - جبر بن نوف می گوید به ابو سعید خدری گفتم : سوگند به خدا که هر سال ما بدتر از سال پیش ماست و هر امیر و رهبری که می آید ، از قبلی بدتر است . ابو سعید گفت : من هم همان را از پیغمبر اسلام - صلی الله علیه و آله و سلم - شنیدم که می فرمود :
مرتب بر شما فتنه ها و ستمها وارد می شود تا جایی که کسی جرأت نکند بگوید : خدا. سپس خداوند متعال مردی را از من و از عترت من مبعوث می کند و زمین را پر از عدل و داد می کند، همچنانکه از ظلم و جور پر شده باشد . و زمین گنجهای خود را برای او بیرون می ریزد و امور اقتصادی و رفاهی مردم به اوج خود میرسد و اسلام استقرار پیدا می کند .
ل - ابو سعید خدری از پیغمبر اکرم - صلی الله علیه و آله و سلم - نقل می کند که آن حضرت روی منبر فرمود : به درستی که مهدی از عترت من و از اهل بیت من است که در آخر الزمان ظهور می کند ، آسمان بارانش را برای او می فرستد و زمین ، حاصل خویش را برای او ظاهر می کند ، پس زمین را پر از عدل و داد کند ، همچنانکه ستمکاران پر از ظلم و جور کرده بودند (163) .
اینها نمونه ای بود از روایات شریف نبوی که همه فرق اسلامی و محدثین ، آنها را در مدونات و کتابهاشان ثبت و نقل کرده اند . و اینها صریحاً دلالت می کنند که خروج حضرت صاحب العصر - علیه السلام - از مسایل حتمی و مسلم است . اینها به جهان اسلام بشارت می دهند که حضرت مهدی - علیه السلام - خواهد آمد و امنیت و حق و عدل را برقرار خواهد کرد به طوری که همه انسانها مانند او را در هیچ دوره ای ندیده باشند .

2 - حضرت امیرالمومنین (ع)

روایات بسیاری از سید عترت رسول الله ، حضرت علی - علیه السلام - در مورد ظهور حضرت امام منتظر - علیه السلام - نقل شده است که به برخی از آنها اشاره می شود :
الف - ابو وائل حضرت علی - علیه السلام - نگاهش به حسین - علیه السلام - افتاد و فرمود : این پسرم آقاست ، همچنانکه رسول خدا - صلی الله علیه و آله و سلم - او را سید و آقا نامید و در آینده از نسل او مردی به نام پیغمبرتان در وقت غفلت مردم و نابودی حق و ظهور ستمکاری ، ظهور می کند و ساکنین آسمانها به ظهور او شاد می شوند و او مردی است که پیشاپیش درخشنده و بینی اش کشیده است (164) .
این حدیث شریف به امور ذیل دلالت می کند :
1 - آن حضرت از نسل ابا عبدالله سید الشهدا حسین بن علی - علیهما السلام - است .
2 - ظهور آن حضرت ، ناگهانی است به طوری که مردم توقع آن را ندارند .
3 - حقکشی و ستم پروری از نشانه های ظهور آن حضرت است .
4 - نشانه هایی از قیافه آسمانی و شمایل آن حضرت را ذکر کرده است .
5 - هنگامی که ظهور کرد ، حق و عدل را به معنای واقعی کلمه بسط و گسترش خواهد داد .
ب - حضرت علی - علیه السلام - در برخی از خطبه هایش فرمود : مردی از اهل بیتم خلیفه من است که به امر خدا حکم می کند و احکام خدا ار تحکیم می بخشد در زمانی که فتنه ها و بلاها ، جوامع بشری را احاطه کرده باشد و امیدها قطغ شذه و رشوه ها رواج پیدا کرده است (165) .
ج - اصبغ بن نباته از حضرت علی - علیه السلام - روایت کرده است که فرمود : در آخر الزمان ، مهدی از ماست و در هیچیک از امتها ، مهدی که انتظارش را بکشید وجود ندارد (166) .
د - امام حسین - علیه السلام - از پدر بزرگوارش حضرت علی - علیه السلام - نقل می کند که به او فرمود: نهمین فرزند تو ای حسین ! قائم به حق و ظاهر کننده دین و نشر دهنده عدل است . سپس امام حسین - علیه السلام - توضیح بیشتری می خواهد و حضرت در جواب می فرماید : آری ، سوگند به خدایی که حضرت محمد را مبعوث کرده و او را بر همگان برگزیده است ، چنین است ولکن او دارای غیبتی است که سرگردانی و تحیر دارد و فقط مخلصین و کسانی که دارای یقین می باشند و خداوند متعال از آنان پیمان ولایت ما را گرفته است و در دلهای آنان ، ایمان را ثابت و آنان را مورد تأیید و عنایت خود قرار داده ، بر آن قائم ، ثابت و معتقد باقی می مانند (167) .
ه - حضرت امام علی - علیه السلام - فرمود : خداوند به زودی قومی را می آورد که آنان را دوست دارد و آنان نیز خدا را دوست دارند و کسی که بین آنان غریب است صاحب ملک می شود ، همانا آن مهدی است که صورتش .....
این ها نمونه ای از احادیث علی - علیه السلام - بود که به ظهور مصلح جهانی حضرت بقیة الله الاعظم بشارت می دهند و اینکه اسلام را زنده می کند و نشانه های دین را در بین مردم تثبیت می نماید .

3 - حضرت امام حسن مجتبی (ع)

از حضرت امام حسن مجتبی - علیه السلام - روایات بسیاری در مورد حضرت صاحب العصر - علیه السلام - نقل شده است که از جمله آنها حدیثی است که هنگام صلح با طاغوت زمان معاویه ، عده ای از دوستان آن حضرت ، او را سرزنش کردند ، حضرت به آنان فرمود : وای بر شما! آیا نمی دانید که من امامتان هستم و اطاعت من بر شما واجب است و طبق بیان صریح پیغمبر اسلام ، یکی از دو سید جوانان اهل بهشتم ؟ .
گفتند : آری ، چنین است .
فرمود : آیا نمی دانید وقتی که حضرت خضر، کشتی را سوراخ کرد و دیوار بپا نمود و آن پسر را کشت ، جناب موسی بن عمران از اینکه حکمت آنها را نمی دانست ناراحت شد و حال آنکه این کارها پیش خدا درست و حکیمانه بود ؟ آیا نمی دانید که همه ما بیعت طاغوت زمان به گردن ما هست مگر حضرت قائم - علیه السلام - که روح الله نمازش را به او اقتدا خواهد کرد . خداوند متعال ، ولادت او را مخفی کرد و شخص او را غایب قرار داد و گر نه او هم بیعت طاغوتی را به گردن خواهد گرفت . آن قائم ، نهمین فرزند برادرم حسین ؛ پسر سیدة النسا می باشد ، خداوند متعال عمر و غیبت او را طولانی می کند سپس به قدرتش او را به صورت جوانی که کمتر از چهل سال می نمایاند ، ظاهر می فرماید و او بر همه چیز تواناست (168) .
از این حدیث شریف ، این مطالب استفاده می شود .
الف - صلح امام حسن - علیه السلام - با طاغوت زمان معاویه ، به حق ، یک ضرورت بود که چاره ای جز آن نبود ؛ زیرا اگر جنگی شروع می شد ، پیروزی با معاویه بود برای آنکه نیروهای اردوی امام - علیه السلام - در اثر جنگهای گذشته و پیدا شدن خط فکری خوارج و خستگی و جو راحت طلبی و حتی نفوذ عناصر نفاق و دنیا طلب ، هرگز نمی توانستند به صورت جدی جنگ کنند و سپاه رزمنده معاویه را شکست دهند و حتی آماده بودند که امام - علیه السلام - را به زور ، اسیر کرده در مقابل درهم و دینار معاویه ، تحویل معاویه دهند ، بنابراین ، راهی جز صلح نبود و حضرت امام حسن - علیه السلام - هم همان را انتخاب کرد . و اگر چنین نمی کرد ، مغلوب معاویه می شد و او سرسختانه اعلان کفر و بی دینی می نمود ، همچنانکه پسرش یزید چنین کرد .
ب - حضرت صاحب العصر - علیه السلام - بیعت هیچ ستمگری را به گردن نگرفته ، بلکه خداوند متعال ، آن حضرت را به دور از حاکمان ستم ، حفظ و صیانت کرده است .
ج - حضرت مهدی - سلام الله علیه - وقتی ظهور کند ، حضرت عیسی مسیح می آید و با آن حضرت نماز جماعت می خواند .
د - خداوند متعال ، ولادت حضرت مهدی - علیه السلام - را از دید حاکمان ستمکار عباسی پنهان نگهداشته تا آنکه به آن حضرت دسترسی پیدانکنند و بحث آن به طور تفصیل گذشت .
ه - خداوند متعال به ولی خود ، عمر طولانی عنایت می کند ، سپس او را به صورت یک جوان ، ظاهر می نماید تا آنکه حق و عدل را در زمین برقرار نماید .