زندگانی خاتم الاوصیاء

نویسنده : باقر شریف قرشی مترجم : ابوالفضل اسلامی (علی)

و ثاقت و امانت عثمان بن سعید

جناب عثمان بن سعید طبق مدارک و تصریحات مسلم تاریخ و رجال ، از مردان مورد اعتماد و با تقوا و با عدالت بوده است ، تا جایی که حضرت امام هادی - علیه السلام - با صراحت او ار توثیق فرموده و مورد اعتماد معرفی کرده است :
الف - احمد بن اسحاق روایت کرده که از حضرت اباالحسن امام هادی - علیه السلام - پرسیدم مطالب شما را از چه کسی بگیرم ؟ و قول چه کسی را قبول کنم ؟
حضرت امام هادی - علیه السلام - او را به منبع حق و صدق ، راهنمایی می کند و می فرماید : عمری (عثمان بن سعید) مورد اعتماد من است ، پس آنچه از طرف من به شما می رساند ، حقیقتاً از من است و آنچه از طرف من می گوید ، حقیقتاً از من است و آنچه از طرف من می گوید حقیقتاً قول مرا به شما گفته ، پس گوش کن و از او اطاعت نما، چونکه او مورد وثوق و امین است... (107).
این تعبیرات از صاحب ولایت و عصمت، حضرت امام هادی - علیه السلام - راجع به عثمان بن سعید عمری، دلالت می کند که عثمان بن سعید نزد امام - علیه اسلام - دارای مقام و مرتبه والایی از عدالت ، امانت و قدر و منزلت است.
ب - شخصی از حضرت امام حسن عسگری - علیه السلام - از العمری پرسید ، آن حضرت در جواب فرمود :
العمری و پسرش ، هر دو مورد وثوق و اعتماد من می باشند ، آنچه از من به شما می رسانند ، حقیقتاً از من است و آنچه از من به شما می گویند ، حقیقتاً گفته من است ، پس گوش کن آنان را و از آنان اطاعت نما ؛ زیرا آنان مورد اعتماد و امین می باشند (108).
ج - از اموری که قدر و منزلت و علو مقام عثمان بن سعید و وثاقت و امانت او را ثابت می کند ، نامه حضرت امام حسن عسگری - علیه السلام - به ابراهیم بن عبده نیشابوری است که در آن نامه ، او را به اطاعت و تبعیت از عثمان بن سعید ، موظف می کند :
از شهر خارج مشو تا آنکه عمری را ملاقات کنی و تسلیم و مطیع او باش ، او را بشناس ، او هم تو را بشناسد ، چونکه او مرد پاک و امین و عفیف و به ما نزدیک است....
این تعبیر و توثیقات دیگر ، همه از تقوا و مقام والای عثمان بن سعید حکایت می کند.

نیابت عثمان بن سعید از حضرت امام منتظر (ع)

عثمان بن سعید دارای نیابت مطلق و وکالت عامه از حضرت امام مهدی - علیه السلام - است و بین آن حضرت و شیعیان واسطه بوده و نامه ها و حقوق و وجوهات آنان را به آن حضرت می رسانده است و هیچ یک از ثقات و امنای شیعه ، چنین وکالت و نیابتی از طرف آن حضرت ، نرسیده اند.

وفات عثمان بن سعید

قبر شریف عثمان بن سعید در بغداد جنب رصافه است که مومنین و مردم متدین ، قبر او را زیارت می کنند.
شیخ طوسی می گوید : ما سر قبر عثمان بن سعید می رفتیم و آشکارا زیارت می شد و من وقتی که در سال 408 هجری قمری به بغداد وارد شدم تا سال 430 قمری و بیشتر ، این برنامه معمول بود و ادامه داشت .
شیخ طوسی می افزاید : رئیس ابو منصور بن محمد بن فرج ، ضریح و صندوقی برای قبر عثمان بن سعید ساخت و مردم و همسایگان مرقد شریف عمری ، به زیارتش می روند و تبرک می جویند (109)