تسنیم تفسیر قرآن کریم جلد 2

نویسنده : آیت الله عبدالله جوادی آملی

لطایف و اشارات

1- آب و آتش در مثلهای قرآنی

در برخی از تمثلهای قرآنی خدای سبحان گاهی به آب و گاهی به آتش مثال می زند، چنانکه در سوره رعد، آب و آتش در دو مثل مقارن همدیگر آمده است: (انزل من السماء ماء فسالت اودیه بقدرها فاحتمل السیل زبدا رایبا و مما یوقدون علیه النار ابتغاء حلیه او متاع زبد مثله کذلک یضرب الله الحق والباطل) (877) در مثل مورد بحث نیز همان سخن از باران آسمان است و هم سخن از برق و صاعقه آن.

2- سر تفاوت تعبیر در کلما و اذا

روشن شدن راه منافقان با فروغ برق آسمان، با کلمه کلما و تاریک شدن آن با کلمه اذا بیان شد. سر تفاوت تعبیر آن است که کلما برای استمرار است و اذا وقتیه فجائیه (ناگهانی) است و چون انتظار مسافر راه پیما آن است که همواره راهش روشن باشدت فروغ بخشی برق با تعبیر کلما بیان شد و چون مسافر از ظلمت صحنه، هراسناک می شود، از پایان گرفتن برق و برچیده شدن دفعی فروغ آن با اذاب وقتیه فجائیه یاد کرد.