فهرست کتاب


راه جوان ماندن با غذا و داروهای گیاهی

احمد صادقی اردستانی

مبارزه با بی خوابی

عمده ترین عوامل و یا زمینه های بی خوابی، همانطور که در بالا هم خواندیم، اختلال سلسله اعصاب و آشفتگیهای روانی است، که حدود نیمی از مردم دنیا با آن دست به گریبان هستند و متأسفانه برای خویشتن را به خواب بردن، به قرصها و داروهای خواب آور متوسل می شوند، که این دسته داورها غیر از اینکه پس از مدتی مصرف کردن، اثر می ماند، عوارض و ناراحتیهای دیگری را هم به وجود خواهد آورد!

متخصصین در این باره می نویسند: اینگونه داروها بیش از کافئین مغز را تحریک می کند، و به همین جهت زمان احساس خستگی را به عقب می برد، ولی آثار نامطبوع آنها بیشتر است.
ممکن است استعمال آنها عادت شود، اشتها را از میان می برد، استعمال بیش از اندازه آنها، سبب سرگیجه و سر درد و بی خوابی و حتی مرگ می شود! (783)
همچنین، می نویسند: اغلب داروهای خواب آور موجود در فروشگاهها، وقتی یک دوره طولانی مورد استفاده قرار می گیرند مؤثر نیستند، و داروهائی که در دسته قرصهای اعصاب جای دارند، در عین حال که بی تأثیرند، مطمئن نیستند.(784)
بنابراین، علاوه بر اینکه افرادی که به درد بی خوابی مبتلا هستند، می بایست برای معالجه مشکل جسمی و روانی خود به پزشک متخصص و متدین مراجعه کنند، استفاده از شیوه ها و اقدامهای بداشتی و اخلاقی و روانی زیر، می تواند برای آنها کار ساز باشد:

1- رفتن به دستشوئی

حتماً قبل از اینکه به بستر خواب روید، از فضائی که در آنجا بوده اید، خارج شده، به محل توالت و تخلیه معده و روده، رفته، اگر چه نیازی به این کار احساس نمی کنید، تا حدی که ممکن است، معده و روده را تخلیه و سبک نموده و در خود حال و تحول جدیدی به وجود می آورید.
امام علی به فرزند خویش، امام حسن (ع) طی یک سلسله دستورهای بهداشتی، که خون آن را موجب بی نیازی از پزشک و درمان می دانست، می فرمود: و اذا نمت فاعرض نفسک علی الخلاء.(785)
هرگاه تصمیم به رفتن به بستر خواب گرفتی برای رفتن به محل قضای حاجت اقدام کن.
توجه داریم، از فضای قبلی خارج شدن، و برای رفتن به محل قضای حاجت و در فضای دیگر و جدیدی قرار گرفتن، غیر از اینکه با تخلیه روده، آثار فیزیکی در بدن به وجود می آید، با تغییر فضا و هوا، مخصوصاً اگر محیط قبل آلوده و دود آلود بوده، ریه ها با هوای جدید و تازه ای نشاط و آرامش پیدا می کند و قهراً جان و اعصاب هم، حیات تازه ای می یابد، و مزاج برای خوابیدن مساعدتر می گردد.

2- نظافت قبل از خواب

نظافت قبل از خواب، مسواک زدن و خود را از هر گونه آلودگی پاکیزه نمودن، برای آرامش اعصاب و روان مفید بوده، قهراً در بهتر به خواب رفتن هم نقش مؤثری خواهد داشت.
پیامبر اسلام فرموده است: برای هیچیک از شما مجاز نخواهد بود، در حالی به بستر خواب رود، که در دست او چربی و آلودگی وجود داشته باشد و اگر کسی با وضع آلوده به بستر رود، و گرفتار وسوسه های شیطانی و آشفتگی شود، جز خود کس دیگری را ملامت نکند.(786)
اضافه بر این، در موازین اخلاقی و بهداشتی اسلام، برای قبل از خوابیدن، دستور وضو گرفتن وارد شده (787) و توجه داریم که وضو گرفتنی که همراه با شستشوی دست و صورت، مسواک دهان و دندان و استنشاق حلق و بینی صورت می گیرد، در نظافت دهان و دندان و بینی چقدر مؤثر است و طبعاً نقش آرامش بخش هم به دنبال خواهد داشت.