فهرست کتاب


راه جوان ماندن با غذا و داروهای گیاهی

احمد صادقی اردستانی

انواع گوشتها

درباره انواع و اقسام گوشت حیوانات هم پیشوایان عالیقدر اسلام، راهنمائیهای سودمند و مشکل گشائی ارائه فرموده اند، که دقت در آن ضروری به نظر می رسد.
جابربن عبدالله رسول خدا (ص) به افراد توانمند سفارش می کرد، گوسفند داشته باشند و از گوشت آن استفاده کنند، اما افراد ضعیف از مرغ بهره برداری نمایند.(565)
درباره گاو امام صادق (ع) گوشت آن را بلا و نامناسب، روغن آن را مفید و شفابخش و شیر آن را دوا و درمان معرفی کرده است. (566)
در بیانی هم امام باقر (ع) فرموده: بنی اسرائیل، به موسی پیامبر خویش، از پیسی و لکهای سفید روی پوست بدن خون گلایه کردند و راه درمان خواستند که دستور آمد، آنان گوشت گاو را بخورند تا بهبود یابند.(567)
درباره گوشت شتر رسول خدا (ص) می فرمود: از خوردن آن غفلت نداشته باشید، زیرا اشخاص گوشت شتر نمی خورند مگر اینکه مؤمن بوده و مخالف دشمن خداوند باشند. (568)
در مورد گوشت تیهو هم آن حضرت فرموده: هر کس ناراحتی قلبی داشته و گرفتار غم و اندوه باشد، باید گوشت تیهو که پرنده ای است، به اندازه و شبیه کبک بخورد. (569)
درباره گوشت حباری امام رضا (ع) فرموده: در گوشت حباری ایرادی نمی بینم، زیرا خوردن این گوشت برای بواسیر مفید است، درد کمر را رفع می کند و تقویت کننده قدرت آمیزش جنسی می باشد. (570) در فارسی، به این پرنده وحشی حلال گوشت، هوبره، جرزو چرز گفته می شود.
درباره گوشت کبک امام موسی بن جعفر (ع) فرموده: به افراد تب دار گوشت کبک بخورانید، زیرا چنین خوراکی پاها را قدرت می بخشد و تب را بر طرف می گرداند.(571)
به هر حال، خوردن گوشت انواع حیوانات حلال گوشت و نیر اقسام پرندگان حلال گوشت و مخصوصاً صحرائی غیر از جنبه غذائی، جنبه بهداشتی و درمانی هم دارد و به طور کلی امام صادق (ع) فرموده است: من ترک اللحم اربعین صباحاً، ساء خلقه و فسد عقله و من ساء خلقه، فاذنوا فی اذنه بالتثویب.(572)
هر کس چهل روز گوشت خوردن را ترک نماید، اخلاق او خراب و عقل او فاسد می گردد و هر کس اخلاقش فاسد گردید، در گوش او اذان را به طور شمرده و جمله جمله تکرار کنید.
درباره گوشت ماهی هم می خوانیم: رسول خدا هر گاه ماهی می خورد، دست به دعا بر می داشت، پروردگار، در آن برای ما برکت قرار بده و بهتر از آن را نصیب ما گردان.(573)
در بیان امام علی (ع) هم آمده است: لا تدمنوا اکل السمک، فانه یذیب الجسد.(574)
از خوردن زیاد گوشت ماهی، خودداری کنید، زیرا زیاد خوردن آن، گوشت بدن را آب می کند!

نظریه پزشکی

از نظر پزشکی هم، دکتر غیاث الدین جزایری در عین حالی که می خواهد انسان را گیاهخوار معرفی کند و چنین عقیده ای با گوشت خوردن انسان هم مغایرت و تضاد کلی ندارد،وی باز هم انسان را از خوردن گوشت بی نیاز ندانسته، و می نویسد: برای انسانهای نیم مصنوعی امروز که از صلب پدر تا گور با چهره های مصنوعی سرو کار دارند، مختصری گوشت مفید است، اما هرگز نباید در 24 ساعت، از صد گرم تجاوز کند. (575)
پزشک دیگری، درباره منافع گوشت، می نویسد: گوشت، نسوج عضلانی حیوانات است، به طور کلی سلولها و الیاف عضلانی دارای ترکیب پیچیده ای از مواد پروتئینی، لیپیدی، گلوسیدی، مواد معدنی و سایر مواد است.
مقدار مس گوشت، فوق العاده قابل توجه است، بنابراین گوشت، خونسازی قوی است و آهن و مس لازم را برای احیا و تولید گلبولهای قرمز در دسترس می گذارد.
در گوشت، ویتامینهای: آ، ب 2، ب 6، PP و مقدار کمی ویتامین P,Cموجود است، گوشت به سبب داشتن مقدار زیادی پروتئین، غذای فوق العاده کامل است، زیرا مواد پروتئینی، عامل اصلی ساختمان سلولی است، و از اجزای ضروری ترشحات غدد، آنزیمها و هورمونها محسوب می شود.
عده ای سعی کرده اند، تا انسان به صورت موجود، گیاهخوار در آید و نه تنها گوشت، بلکه از مصرف کلیه غذاهای حیوانی دوری کند، ولی باید گفت که انسان در عین حال که گیاهخوار است، باید از غذاهای حیوانی نیز اکثر استفاده را بکند، زیرا حقیقت احتیاج انسان را به غذاهای حیوانی خیلی روشن می کند: احتیاج روزانه بدن آدمی به مواد پروتئینی 75/1 گرم برای هر کیلو وزن، در 24 ساعت است و اگر بخواهد این مقدار را صرفاً از غذاهای گیاهی کسب کند، باید حداقل 25 کیلوگرم از آنها در شبانه روز مصرف کند، که طبعاً کار محالی است، و ناچار گرفتار کمبود مواد پروتئینی خواهد شد.
مطلب دیگری که تذکر آن در اینجا ضروری است، مصرف گوشت بدون استخوان است که متأسفانه امروزه زیاد رایج شده، در حالی که ارزش غذائی آن، کمتر از غذای معمولی است، زیرا خود استخوان حاوی مواد متعددی از جمله مقدار زیادی فسفر و کلسیم است که گوشت بی استخوان فاقد آنهاست.(576)
امام صادق (ع) هم فرموده است: خوردن گوشت و شیر، گوشت انسان را رشد و رویش می دهد، استخوانها را محکم و مقاوم می گرداند، قدرت شنوائی و بینائی را تقویت می کند و اگر گوشت با تخم مرغ مصرف شود، موجب قوت و توانائی نیروی جنسی و آمیزشی می گردد. (577)
درباره ضرورت معنوی استفاده از گوشت هم، امام صادق (ع) فرموده است: اللحم ینبت اللحم و یزید فی العقل و من ترکه ایام فسد عقله.(578)
گوشت، گوشت می رویاند، عقل انسان را افزایش می دهد و هر کس چند روز از خوردن گوشت خودداری کند، عقل او گرفتار نقصان و نارسائی می گردد!

گوشت ماهی

درباره گوشت ماهی که مانند گوشت مرغ، پزشکان آن را گوشت سفید می نامند، قبلاً اشاره ای داشتیم، پیامبر اسلام هم از گوشت ماهی می خورد، امام علی (ع) هم سفارش می کرد، از افراط در خوردن گوشت ماهی خودداری شود و در توصیه ای هم فرموده اند، گوشت ماهی با نان خورده شود. (579)
پزشکان نیز، در مورد خوردن گوشت ماهی، می نویسند: از نظر ارزش غذائی، گوشت ماهی یکی از بهترین مواد پروتئین دار، فسفردار و ویتامین دار است، به ویژه ویتامینهای A و D به علاوه ترکیبات شیمیائی آن کمتر از گوشت گوسفند و گاو نیست، بلکه از برخی جهات بر آنها برتری دارد. بدین جهت کارشناسان مواد غذائی، گوشت ماهی را یکی از بهترین و با ارزشترین منابع غذائی برای انسان می دانند...
ترکیبات شیمیائی بدن ماهیها مختلف است، ولی به هر حال، حاوی آب، آلبومین، مواد چربی و مواد معدنی است، در کیسه صفرای ماهی، مقدار نسبتاً زیادی انسولین موجود است، به طوری که مقدار انسولینی که از نوع ماهی به نام سفره ماهی استخراج می کنند، برابر مقدار انسولین حاصل از غده لوزالمعده یکصد و پنجاه گاو است.
مقدار ویتامین A موجود در یک کیلو ماهی، برابر ویتامین A موجود در 220 کیلو کره یا 6500 عدد تخم مرغ است، یک کیلو گوشت ماهی آزاد 2500 کالری حرارت تولید می کند، ماهی مخصوصاً هنگامی که با سبزی توأم گردد، باعث افزایش فوق العاده ترشحات شیره معده می شود، پاولوف فیزیولوژیست معروف روسی، اثر گوشت ماهی را روی ترشحات معده سگ آزمایش و ثابت کرد، که در اثر مجاورت گوشت ماهی با معده سگ، ترشحات معده، خیلی بیشتر از زمانی است که، سگ گوشت گاو خورده باشد.(580)
دکتر شهریار بهاری در عین حالی که بسیار می کوشد، اصالت گیاهخواری انسان را تأئید کند، از بیان آثار مفید و مؤثر گوشت و مخصوصاً گوشت ماهی، غفلت نداشته و می نویسد:
پروتئین ها در ماهی، گوشت، تخم مرغ، شیر، ماست، پنیر و حبوبات موجود است و از آنها دریافت می گردد...ماهیهای دریائی از لحاظ ید و کلر غنی تر از ماهیهای آب شیرین هستند و ماهیهای آب شیرین، پتاسیم، منیزیوم و فسفر بیشتری دارند، در عمل گوشت، ماهی و تخم مرغ از نظر مقدار مواد پروتئیدی برابرند، مقدار پروئید 100 گرم گوشت، برابر صد گرم ماهی و معادل دو عدد تخم مرغ بزرگ است، گوشت ماهی، مقدار کمی گلوسید، یعنی قند و آمیدون دارد و از ویتامین A و B سرشار است. (581)
در یک بررسی علمی، در مورد ارزش غذائی ماهی، می خوانیم: مصرف روزانه 200 تا 400 گرم انواع ماهی می تواند باعث بهبود یا جلوگیری از آنژین قلبی، آسم، تصلب شرایین، آرتریت، لخته شدن خون، رشد تمور، بیماریهای ورم دار و آسپاسم عروقی قلبی شود.
گزارشهای تحقیقاتی از ژاپن و هلند نشان می دهد، که مصرف ماهی حتی در مقادیر کم (در حدود 30 گرم در روز) می تواند اثر مفیدی، در کاهش حملات قلبی داشته باشد.
همچنین اطلاعات مشابهی از دیگر کشورها، در مورد مصرف متوسط ماهی( در حدود 100 گرم) زیاد آن (بین 700 تا 400 گرم) که می تواند به صورت مؤثری باعث کاهش چربی پلاسما (خون) و جلوگیری از لخته شدن خون و در رگها و نوعی بیماری کم خونی قلب شود.(582)
تا اینجا مقداری از منافع و خواص مفید برخی از مواد گوشتی و حیوانی را بیان کردیم، منظور هم چنانکه بارها تذکر داده شده، احیاء و توجه به اصول غذائی، حفظ ارزشهای مکتبی، پیشگیری از عوارض غذاها و داروهای مصنوعی است. در عین حال خوردن گوشتها نسبت به افراد مختلف، در شرائط سنی و زیستی و جغرافیائی مختلف، تفاوت پیدا می کند و بدین لحاظ مخصوصاً برای افرادی که از سلامت جسمی و روانی مطلوب برخوردار نیستند، مراجعه به پزشک و معاینه و مشاهده، برای آنان ضروری خواهد بود.