فهرست کتاب


راه جوان ماندن با غذا و داروهای گیاهی

احمد صادقی اردستانی

1- انار

اناررا قرآن کریم، میوه بهشتی معرفی کرده و می فرماید: در آنجا میوه های خوب و خرما و انار وجود دارد (475) و از سوی دیگر امام صادق (ع) در آموزشهای توحیدی خود به مفضل بن عمر در مورد آثار قدرت و حکمت پروردگار عالم درباره مهندسی انار می فرماید: در انار دقت کنید و ببینید، چگونه داخل آن خانه خانه است و داخل هر یک از خانه های منظم، دانه های انار در ردیفهای منظم و مرتبی چیده شده اند، هر قسمتی از طبقات در کمال زیبائی از پوسته های لطیفی پوشیده شده و همه قسمتها در میان پوست محکمی قرار گرفته است. دقت کنید خداوند چگونه دانه های ظریف انار را به پیه آن نصب کرده، تا به وسیله آن آب به دانه ها برسد، اگر دانه ها به هم چسبیده بودند و پیه در وسط آنها نبود که غذا را به آنها برساند، چگونه همه دانه ها می توانستند، غذای لازم خود را دریافت دارند و شاداب بمانند؟ (476)
در احادیث دیگری دینی هم، انار به عنوان یک غذای مفید و داروی شفابخش مطرح شده که تعدادی از آن را مورد دقت قرار می دهیم.
امام صادق (ع) فرموده است: علیکم بالرمان، فانه لم یأکله جائع الا اجزاه و لا شعبان الا امراه. (477)
انار بخورید، زیرا این میوه برای افراد گرسنه غذای کافی و برای اشخاص سیر، میوه گوارا و لذت بخشی خواهد بود.
امام باقر و صادق (ع) فرموده اند: ما علی وجه الارض ثمرة کانت احب الی رسول الله (ص) من الرمان و کان و الله اذا اکلها احب ان لا یشرکه فیها احد. (478)
امام صادق (ع) فرموده است: کلوا الرمان بشحمه، فانه یدبغ للمعدة و یزید فی الذهن. (479)
انار را با پیه آن، یعنی پوسته نازکی که میان دانه ها قرار دارد، بخورید، زیرا چنین انار خوردنی، معده با دباغی و تمیز، و ذهن را نورانی و قوی می گرداند.
همچنین امام صادق (ع) فرموده: من اکل رمانة یوم الجمعة علی الریق، انارت قلبه اربعین یوماً. (480)
هر کس در حال ناشتا روز جمعه یک انار بخورد، قلب او تا مدت چهل روز نورانی می ماند.
آن امام بزرگوار نیز فرموده: خوردن انار شیرین، موجب تقویت نیروی جنسی و ظرافت و زیبائی کودک از این ناحیه به وجود آمده، می گردد.(481)
امام رضا (ع) فرموده است: دخان شجر الرمان، ینقی الهوام. (482)
دود چوب درخت انار، حشرات موذی و آفات رسان را از بین می برد.
امام صادق (ع) می فرماید: المز اصلح فی البطن.(483)
خوردن انار ملس، یعنی ترش و شیرین برای معده و شکم بهتر خواهد بود.
امام علی (ع) فرموده است: اطعموا صبیانکم الرمان، فانه اسرع لالسنتهم.(484)
به کودکان خود انار بخورانید، زیرا این میوه موجب زود زبان باز کردن آنها می گردد.
امام رضا (ع) فرموده: کلوا الرمان، ینقی افواهکم.(485)
انار بخورید، زیرا دهان شمار را پاکیزه و خوشبو می گرداند.
به هر حال، میوه انار، در اخبار و احادیث اسلامی مورد توجه فراوان واقع شده، برای خوردن آن هم با تفاصیلی که بیان شد، منافع و خواص زیادی بیان گردیده، مرحوم علامه محمد باقر مجلسی در این باره 52 حدیث آورده (486) و برخی از پزشکان هم می نویسد: از گرد دانه انار، برای بند آمدن خون قاعدگی استفاده می شود، التیام دهنده زخمها نیز هست، آب انار بسیار مفرح و مدر است، در بیماریهای مجاری ادرار و در موارد عدم ترشح کافی مجاری صفراوی بسیار مفید است.(487)

2- انگور

انگور در یازده جای قرآن کریم، به عنوان غذا و میوه دنیائی و بهشتی انسان معرفی شده (488) درباره تأثیر غم و غصه زدائی آهم، در صفحه 107 همین کتاب اندکی سخن گفتیم، آن وقت درباره انگور و سایر میوه ها این را هم نباید فراموش کنیم، که امام صادق (ع) فرموده است: ان لکل ثمرة سماً، فاذا اتیتم بها، اغمسوها الماء.(489)
هر میوه ای دارای سم و آلودگی خواهد بود، هرگاه برای شما میوه ای آوردند، حتماً آن را با آب بشوئید و آنگاه میل نمائید.همچنین امام صادق (ع) فرموده: شیئان یؤکلان بالیدین، العنب و الرمان.(490)
دو میوه است که با دست خورده می شود، انگور و انار، بنابراین، باید در شستشوی آنها و نظافت دست، رعایت جدی به عمل آید.
پیامبر اسلام فرموده: ربیع امتی البطخ و العنب.(491)
فصل بهار امت من، خربزه و انگور است.
امام علی (ع) فرموده است: انگور، هم خورشت است، هم میوه، هم غذا و هم شیرینی. (492)
ام راشد روایت کرده: من خدمتگزاری علی (ع) را می کردم، در حالی که طلحه و زبیر مهمان او بودند، حضرت به من دستور داد انگور بیاورم، آنگاه که انگور را آوردم، حضرت با توجه به علاقه زیادی که به آن داشت با میهمانان خود مشغول خوردن شد.(493)
در حدیث دیگر می خوانیم: کان امیرالمؤمنین (ع) یأکل الخبز بالعنب. (494)
بارها اتفاق افتاد که علی (ع) نان را با انگور می خورد.
امام صادق (ع) فرموده است: پس از طوفان که آب زمین را شستشو داد و حضرت نوح استخوانهای مردگان را مشاهده کرد، بی تابی و غم و غصه زیادی او را فرا گرفت، آنگاه خداوند متعال برای وی وحی فرستاد که: کل العنب الاسود، لیذهب غمک. (495)
انگور سیاه بخور، تا غم و اندوه از وجود تو بر طرف گردد.
پیامبر اسلام می فرماید: کلوا العنب حبة حبة فانها اهنأ و امرأ.(496)
انگور را دانه دانه بخورید، زیرا گواراتر و مفیدتر است.
همچنین آن حضرت فرموده: خیر طعامکم الخبز و خیر فاکهتکم العنب.(497)
بهترین غذاهای شما نان و بهترین میوه های شما انگور است، از نظر بهداشتی و درمانی هم، پزشکان آثار سودمندی را برای انگور مطرح کرده اند که خلاصه آن چنین است: آب انگور ملین و مقوی است، غذای خوبی برای مبتلایان به بیماری اوره خون و اسیدوز است، مصرف آن برای مبتلایان به ورم کلیه که از نمک پرهیز داده می شوند، بسیار مفید است، از نظر تولید حرارت، هر کیلو انگور معادل دو کیلو گرم گوشت می باشد، اما باید توجه داشت که مصرف زیاد آب انگور، ایجاد سنگ کلیه و رسوبات در دستگاه دفع ادرار می کند.(498)
دکتر غیاث الدین جزایری می نویسد: انگور حرارت بدن را تأمین می نماید، دفع کننده سموم بدن است، داروی که خونی است، صفرا را رقیق می کند و معالج زیادی کلسترول خون است، انگور دارای ویتامین آ و ب می باشد، میوه نارس آن غوره نام دارد، بهترین معالج رماتیسم و سیاتیکاست، آب غوره درمان چاقی زیاد است، آب انگور پوست بدن را نرم می کند، سینه را نرم می سازد، شیر را افزایش می دهد و خلاصه جز برای مبتلایان به مرض قند، برای همه مفید است.
وی همچنین می نویسد: اگر لاغر هستید، با خوردن انگور چاق و اگر زیاد چاق هستید، با خوردن این میوه لاغر می شوید.
بهترین دستور برای استفاده از انگور این است که چاقها صبح انگور ترش و لاغرها خیلی شیرین میل نمایند و باید بدانید انگوری که صبح خورده شود، ذخیره بدن را زیاد می کند و آنچه شب خورده شود می سوزد و ذخائر اضافی را می سوزاند.(499)

3- انجیر

انجیر میوه ای است که خداوند در قرآن کریم، برای اهمیت و توجه دادن به ارزشهای آن سوگند یاد کرده و (500) و شاید یک جهت آن اهمیت این میوه و توجه دادن به منافع داروئی و غذائی آن باشد.
در احادیث متعدد اسلامی و در سیره و شیوه پیشوایان معصوم هم، این میوه مورد تعریف و تقدیر واقع شده و خود آنان هم با بیان آثار مفید انجیر، از این میوه استفاده می کردند.
ابوذر غفاری می گوید: برای پیامبر اسلام، طبق انجیری را هدیه آوردند، آن حضرت به یاران خود فرموده: بخورید، اگر بگویم میوه ای از بهشت آمده، همین انجیر است، زیرا انجیر میوه ای است که هسته ندارد، بنابراین، آن را بخورید، چون انجیر بواسیر را ریشه کن می سازد و درد و ورم مفاصل را بهبودی می بخشد.(501)
امام رضا (ع) فرموده است: خوردن انجیر، بوی بد دهان را از بین می برد، استخوان را محکم می سازد، موی را می رویاند، درد را بر طرف می کند، با داشتن انجیر، دیگر به دوا نیازی نخواهید داشت، زیرا انجیر شبیه ترین میوه به میوه های بهشتی است. (502)
پیامبر اسلام فرموده: من احب ان یرق قلبه، فلبد من اکل البلس، یعنی التین. (503)
هر کس می خواهد قلب نرم و مهربانی داشته باشد، پیوسته انجیر بخورد.
امام علی (ع) می فرماید: انجیر روده ها را نرم و گرفتگی آن را برطرف می کند و برای رفع باد قولنج مفید است. بنابراین، در روز آن را زیاد بخورید، ولی شب به خوردن کم قناعت نمائید.(504)
پیامبر اکرم (ص) فرموده است: انجیر تازه خشک شده را بخورید، زیرا خوردن انجیر توانائی آمیزش جنسی را تقویت می کند، بواسیر را بهبودی می بخشد، برای درد مفاصل مفید خواهد بود، و سرد مزاجی را که موجب ناتوانی جنسی می گردد، برطرف می نماید.(505)
امام باقر (ع) فرموده است: در کبد جزقیل پیامبر، زخمی به وجود آمد که او را بسیار رنج می داد، بدین خاطر به درگاه الهی دست تضرع و زاری بسیار برداشت، تا اینکه خداوند بای وی وحی فرستاد: شیره انجیر را بگیرد و به سینه خود بمالد.جزقیل این کار را انجام داد و بهبودی یافت.(506)
آری، آثار و منافعی را که در بالا راجع به انجیر پیشوایان اسلام صدها سال پیش از این بیان کرده اند، نمونه های آن را اکنون در دانش پزشکی که به کمک تجربه و آزمایشگاههای پیشرفته، بدان دست یافته است، مطالعه می کنیم.
انجیر یک میوه مطبوع و لذیذی است که ملین خوبی می باشد و معده را کوچک می کند، قند آن برای تغذیه کودکان منافع زیاد دارد، این میوه برای بیماریهای سینه و ریه توصیه شده است، هر قدر تازه ترین باشد، قدرت خنکی و پاک کننده و خواص غذائی آن بیشتر است، برای بیماران عصبی بهترین غذا است، انجیرهای بنفش خاصیت داروئی بیشتری دارد، اگر یک ماه صبحانه انجیر تازه بخورید، فوائد زیادی عاید شما خواهد شد، انجیر پخته مرهم خوبی برای سوختگی زخمهای گرم و دمل و مخصوصاً دمل دندان است، شربت آن مسکن دردهای گلو و سرفه می باشد (507)
انجیر خشک، کمتر از میوه تازه ملین است، اما خاصیت بیشتر غذائی دارد، بدین جهت آن را به اطفال و کسانی که تازه از بیماری برخاسته اند توصیه می کنیم، زیرا دارای قند، مواد ازت دار، ازت خالص و مواد چرب است، برای اینکه معده خود را مرتب کنید، شب پنج تا هفت دانه انجیر خشک را با آب نیم گرم بشوئید و از وسط نصف کنید، بعد کمی روغن زیتون و آب لیمو به آن اضافه کنید و صبح ناشتا همه را میل نمائید.
جوشانده انجیر را، در التهاب دستگاه تنفس تجویز می گردد و غرغره آن برای سرماخوردگی گلو و گلو درد بسیار نافع است . (508)
پزشک دیگری، نوشته است، انجیر میوه ای است بسیار مقوی و سهل الهضم که مصرف آن برای بچه ها و اشخاصی که از بستر بیماری برخاسته اند و دوره نقاهت را طی می کنند، بسیار مفید است، انجیر بدن را تقویت می کند، قوای جنسی را نیرو می بخشد و برای رفع بواسیر و صرع و جنون و وسواس، اثرهای بسیار نیکوئی دارد.(509)