فهرست کتاب


راه جوان ماندن با غذا و داروهای گیاهی

احمد صادقی اردستانی

الف - غلات و مواد نباتی

درباره چه باید خورد؟ ممکن است مطالب زیادی خوانده باشید، اما خواندن مطالبی هم که در پی می آید، ضروری خواهد بود، ولی درباره اینکه چه نباید خورد؟ باز سخن ارزشمندان روان پزشک را تکرار می کنیم که گفته است: آنچه می خورید موجب زخم معده نمی شود، بلکه آنچه شما را می خورد (غم و غصه) موجب بروز این زخم است.(416)
همچنین فراموش نکنیم که، صدها سال پیش امام علی (ع) فرموده است: من کثر همه سقم بدنه. (417)
کسی که غم و غصه زیاد به خود راه می دهد، گرفتار رنجوری و بیماری جسمی خواهد شد.
البته باز هم درباره اینکه چه نباید خورد، در طی مطالب آتی به مناسبت، نکاتی را یاد آور می شویم، اما در باب چه باید خورد؟ همه خوردنیهای مفید و مناسب را، در چهار دسته: غلات و مواد نباتی، میوه ها و عناصر گیاهی، گوشتها و مواد پروتئینی و بالاخره سبزیها و آشامیدنیها مورد مطالعه و بررسی قرار می دهیم.

غلات و مواد نباتی

رایج ترین و ابتدائی ترین، دانه های نباتی که در احادیث دینی و از نظر پزشکان مورد توجه واقع شده و در مرحله اول از آنها هم نان تولید می گردد، دانه ها گندم و جو است.
درباره گندم و جو، قرآن کریم به طور کلی، با عنوان: والزرع مختلفاً اکله (418) یعنی زراعتهائی که دانه های گوناگون دارد، مانند: گندم، جو و برنج، و امام صادق (ع) با مطرح نمودن: الحنطة و الشعیر و الارز: (419) گندم و جو و برنج را، به عنوان غلات و دانه های نباتی مفید، مورد توصیه و بهره برداری قرار داده اند.
امام علی (ع) نیز فرموده است: خیر طعامکم الخبز و خیر فاکهتکم العنب. (420)
بهترین غذاهای شما نان و بهترین میوه های شما انگور است. رسول خدا فرموده است: پروردگار! میان ما و نان هرگز جدائی مینداز، زیرا اگر نان وجود نداشت، ما توانائی نماز خواندن و روزه گرفتن را نداشتیم و هرگز نمی توانستیم وظائف واجب خود را در برابر خداوند متعال به سامان برسانیم. (421)

نام گندم

در تعریفها و سفارشهائی که از زبان پیشوایان اسلام نسبت به نان به عمل آمده، و حتی نان سرچشمه مواد خوراکی و حیاتی انسان قلمداد گردیده (422) منظور نان گندم است و پزشکان هم سفارش می کنند: در میان نانها، از همه بهتر نان سنگک است، زیرا در موقع پختن، صدمه زیادی به مواد آن نمی رسد.(423)
دکتر غیاث الدین جزایری می نویسد: نان دارای ترکیبهای مختلفی است، که هر یک از آنها داری فوائد و منافع زیادی برای بدن می باشد، سهم بزرگ آن را نشاسته تشکیل می دهد، که گاهی آن را به عنوان دارو خریداری می کنید، نشاسته پخته برای باز کردن پیله دندان اثر نیکو دارد، و در ساختن خمیر معمولاً خمیر تشر مصرف می نمایند، این خمیر ترش دارای مقدار زیادی میکربهای مفید است که ویتامین ب ترشح می نمایند.
سبوس نان دارای فلزات گرانبها، و ویتامینهای سودمند است، و به عنوان یک داروی مؤثر و مفید برای بدن لازم است. (424)
همچنین، وی ضمن اینکه استفاده از غلات را با سبوس، مانند: گندم، جو، ارزن و برنج را توصیه می کند و آن را منابع مهمی از ویتامین ب می داند (425) درباره نام گندم توضیح می دهد: گندم از سه قسمت متمایز تشکیل شده و قوت غالب ما می باشد.
قسمت اول آن نشاسته است که، به آسانی تبدیل به قند شده، سوخت بدن را تأمین می نماید، و از این جهت نان جزو غذاهای نیرو بخش قرار گرفته است.
قسمت دوم گلوتن است که، مانند موم در عسل می باشد، این ماده جزو مواد ازت دار بیاض البیضی است و ماده ای به نام لیزین دارد که ترشی خون را بالا می برد.
قسمت سوم که در روی گندم قرار دارد، سبوس است، که دارای فسفر و ویتامین ب می باشد، و در آن ماده ای وجود دارد که کلسیم را رسوب می دهد.(426)
دکتر رهنما چیت ساز می نویسد: نان گندم برای کسانی که غذاهای کلسیم دار مصرف می کنند، بسیار مفید است، زیرا این ماده خوراکی کلسیم کهنه را از بین می برد و کلسیم تازه جانشین آن می کند. (427)
البته این نکته هم باید مورد توجه باشد که پختن نان باید به صورت مطلوبی صورت گیرد، تا از خسارت اقتصادی و زیانهای بهداشتی آن هم مصون بمانیم، زیرا به اعتراف وزیر کشاورزی : اکنون ضایعات نان به علت پخت نامناسب، سالانه به دو میلیون تن می رسد (428) و آن طور که کارشناسان امور غذائی می گویند: از هر سه قرص نان ( به خاطر کیفیت نامطلوب پخت) یک قرص آن دور ریخته می شود.(429)