فهرست کتاب


راه جوان ماندن با غذا و داروهای گیاهی

احمد صادقی اردستانی

ب - حلال خوردن

طبق مقررات اسلامی ، کار و تلاش و خرید و فروش هر شخص مسلمانی می بایست، در چارچوبه معین و موازینی که اسلام تنظیم نموده، قرار داشته، تا طبق این موازین، مال و دارائی او حلال و سالم باشد. زیرا اگر کسی بر خلاف آن موازین پول به دست آورد و ثروت بیندوزد، آن بخش از دارائی او که صرف تهیه مواد غذائی و خوراکی او می گردد، از این ناحیه، غذای نامشروع و نامطلوب می شود و انسان مسلمان از خوردن چنین غذائی هم که آثار نامطلوب وضعی و اخلاقی به دنبال خواهد داشتت می بایست پرهیز نماید.
در این باره قرآن کریم، به طور کلی فرموده است: لا تأکلوا أموالکم بینکم بالباطل.(389)
شما مسلمانان، مال و دارائی یکدیگر را، به ناحق و بر خلاف مقررات نخورید.
امام علی (ع) هم فرموده است: اعظم الخطایا، اقتطاع مال امری مسلم بغیر حق. (390)
بزرگترین گناهان، تصرف و خوردن مال شخص مسلمان، به نا حق و به طور نا مشروع می باشد.
پیامبر اسلام نیز فرموده است: هر کس مال مؤمنی را غصب و تصرف نماید، پیوسته مورد خشم و غضب خداوند واقع خواهد بود، و اعمال نیک و عبادات وی هم محو و نابود خواهد شد و پاداش و مزدی برای او باقی نمی ماند، مگر اینکه توبه کند و آن مال حرام و غضب شده را، به صاحب آن برگرداند.(391)
آری، غیر از اینگونه آیات و احادیث کلی درباره خوردن مال حرام و دارائی نامشروع، در خصوص استفاده از طعام و غذاهای حرام هم، از سوی پیشوایان بزرگوار اسلام، دستورهای عمیق و ارزشمندی وارد شده که چند مورد آن را خاطر نشان می سازیم.
پیامبر اسلام فرموده است: کلوا من کد اید یکم. (392)
فقط از دسترنج خود پول به دست آورید، و بدین وسیله نان نخورید.
امام صادق (ع) پس از آنکه پاکدامنی از انحراف جنسی، و پرهیز شکم از غذای حرام را بهترین اعمال می شمارد، سخن حکیمانه سلمان فارسی را، بازگو می کند که بیان داشته است:
افضل الاعمال، ألایمان بالله و خبز حلال. (393)
برترین اعمال، ایمان به خداوند متعال و خوردن نان حلال است.
پیامبر اسلام فرموده است: من اکل الحلال، قام علی رأسه ملک یستغفرله، حتی یفرغ من اکله... (394)
هر کس غذای حلال مصرف نماید، فرشته ای بر سر او قرار می گیرد و تا مادامی که غذا خوردن را به پایان می رساند، برای او غفران و رحمت الهی را، درخواست می کند و اگر لقمه حرامی در شکم بنده ای قرار گیرد، تا این لقمه در شکم اوست، فرشتگان آسمان و زمین او را نفرین می کنند، خداوند نظر لطف خویش را از وی بر می گیرد، و بلکه او را مورد خشم و غضب خود قرار می دهد و اگر توبه و بازگشت از خلاف خود ننماید و با همان حال آلودگی به حرام خواری بمیرد، آتش دوزخ برای او سزاوارتر خواهد بود.(395)
همچنین پیغمبر گرامی اسلام، فرموده است: من اکل لقمة حرام، لم تقبل له صلاة اربعین لیلة و لم تستجب له دعوة اربعین صباحاً....(396)
هر کس لقمه حرامی بخورد، نماز او تا چهل روز مقبول درگاه الهی واقع نخواهد شد، دعای او تا مدت چهل روز مستجاب نمی گردد، هر گوشتی که از ناحیه آن غذای حرام در بدن او روئیده، برای آتش دوزخ مناسبتر است و طبیعی است که، یک لقمه غذا هم اندکی گوشت در بدن می رویاند.
به هر حال، خودداری از غذای حرام و نامشروع و خوردن غذای حلال و بی آلایش، از جمله، وظائف حتمی و اجتناب ناپذیر هر مسلمانی است، دستورها و تأکیدهای فراوانی در قرآن کریم، و سخنان پیامبر اسلام و سایر پیشوایان معصوم، در این زمینه وارد شده و اصولاً پیغمبر (ص) با بیان: ان یکون حلالاً.(397)
خوردن کمال غذاهای حلال و پیراسته از حق خدا و خلق را، از شرائط کمال معنوی و انسانی، هر سفره ای که پهن می گردد، شمرده است.
همچنین آن حضرت فرموده: من الک من الحلال القوت، صفا قلبه ورق و دمعت عینای و لم یکن لدعوته حجاب.(398)
هر کس غذای حلال بخورد، قلب او با صفا و رقیق می گردد، اشک او زود جاری می شود و دعای او مستجاب می گردد.

ج - دقت فراوان

اضافه بر دو دستور کلی بالا در زمینه غذا خوردن، قرآن کریم دستور کلی دیگری را، با تأکید فراوان و ظرافت خاصی، بدین ترتیب بیان می دارد: انسان حتماً باید در غذائی که می خورد، نظر و دقت فراوان بکار گیرد. (399)
درباره این دستور کلی، تفسیرها و توضیحهای چندی ضروری خواهد بود.
1- امام باقر (ع) و امام صادق (ع) در تفسیر آیه: فلینظر الانسان الی طعامه که چنین دستوری را اعلام داشته، فرموده اند: علمه الذی یاخذ، عمن یأخذه.(400)
منظور از طعامی که انسان باید در آن دقت کند، علم و دانشی است که آن را فرا می گیرد و باید در آموختن علم و دانش خود، یعنی غذای فکری و روحی خود، برای اینکه علم مفید و سالم و سازنده باشد، دقت و مراقبت جدی معمول دارد.
2- ممکن است، منظور از دقت در وضع غذائی به این لحاظ باشد که انسان ترکیب لازم وضع غذائی خود را مورد مطالعه قرار دهد، تا از این ناحیه کم و کاستی در آن نبوده، بلکه یک غذای سالم و کامل تناول نماید.
3- شاید این دقت و توجه زیاد برای این است که، اگر در غذا ریگ، مو و سایر مواد زیان آورد و ناراحت کننده وجود داشته باشد، انسان آن را بر طرف نماید و از خطر و ضرر آن، سلامت خویش را محفوظ دارد.
4- اگر انسان به غذای خود هنگام خوردن نگاه و دقت کند و آن را با نشاط و شادی میل نماید، بزاق دهان ترشح و فعالیت بیشتر دارد و با غذا مخلوط می شود، هضم غذا بهتر صورت می گیرد و در نتیجه انسان به سوء هاضمه کمتر دچار می گردد.
این مطلب از نظر علمی و پزشکی هم مطلب قابل قبولی است، از نظر تجربه علمی هم تا حدی پذیرفته شده و داستان سگ آقای پاولوف را هم گواه این راز علمی می دانند.(401)
بر اساس این داستان، آقای دکتر ایوان پاولوف روسی، متولد 18 دسامبر 1849 و متوفای 1936 میلادی به سن 87 سالگی، در ضمن تحقیقات و مطالعات روان شناسانه خود که در سال 1904 میلادی بدین خاطر به دریافت جایزه نوبل پزشکی نائل گردید و یک دانشمند بین المللی معرفی شد، آزمایش علمی خود را روی سگی انجام داد.(402)
شیوه این آزمایش چنین بود که وی، سگی را گرفته جدار معده اش را بی حس کرد و آن حیوان را به طوری سرگرم کرد که نتواند غذای مخصوص را ببیند و انتخاب کند، آنگاه خود جدار معده آن حیوان را شکاف و غذای مخصوص را در معده آن گذاشت و بدون آنکه آن حیوان متوجه شود، شکاف معده اش را بخیه کرد و آن را تحت آزمایش قرار کرد، متوجه شد معده برای هضم غذا از خود ترشحی ندارد، سپس از همان غذای مخصوص مقداری در جلو چشم آن حیوان قرار داد، همینکه چشم آن حیوان به غذای مخصوص خود افتاد پاولوف متوجه شد، معده سگ برای هضم غذا به ترشح و فعالیت افتاد.(403) آنگاه به این نتیجه رسیدند که، نگاه کردن به غذا می توان در تحریک بزاق دهان و فعالیت ترشح معده و سرعت هضم غذا مؤثر باشد و در نتیجه از سوء هاضمه جلوگیری به عمل آورد.
البته آزمایش دیگری هم از آقای دکتر ایوان پاولوف روی سگ روایت شده که بر اساس آن، وی هر روز در ساعت معینی غذا به سگی می داد و در حین غذا خوردن سگ، زندگی را به صدا در می آورد، پس از مدتی سگ به صدای زندگی عادت کرده بود و با شنیدن صدای زنگ، در می یافت موقع ناهار اوست.
اما پاولوف روزی بدون اینکه غذائی به آن حیوان بدهد، زنگ را به صدا در آورد و متوجه شد، بزاق دهان سگ ترشح کرده است. (404)
5- ظاهر آیه قرآن کریم که درباره نگریستن و دقت در وضع غذا بود، اولاً به جهات طبیعی غذای مادی انسان توجه دارد، ثانیاً، چون آهنگ آیه های قبل و بعد این آیه، در زمینه حشر و نشر قیامت است، این آیه هم برای تقویت بنیه اعتقادی و توحیدی انسان، قدرت و عظمت خداوند را که در پیدایش و ساختمان ترکیب مواد غذائی بکار گرفته شده، اعلام می دارد.از جهت سوم، در عین حالی که ظاهر آیه غذای طبیعی انسان را مورد توجه او قرار می دهد، با توجه به اینکه انسان به غذای فکری و روانی هم لزوماً نیارمند است، این جهت نیز که در بیان امام باقر (ع) و امام صادق (ع) آمده بود، مورد توجه خواهد بود و میان آیه و حدیث تعرضی وجود نخواهد داشت. چنانکه در شعاع کلی این آیه قرآن، هم مفاهیم معنوی و هم جهات علمی و بهداشتی غذا می تواند مورد توجه باشد و بالاخره طبق دستور قرآن کریم، انسان می بایست وضع غذای خود را مورد توجه فراوان قرار دهد.

د- داورهای شیمیائی

خودداری از مصرف داروهای که شیمیائی و مصنوعی، مسئله مهم دیگری است که در اینجا مورد توجه قرار می گیرد، خوشبختانه بعد از انقلاب اسلامی در ایران، از سال 1359 در زمینه ورود و تولید دارو طرح ژنتیک به اجراء در آمد، براساس این طرح، اقلام داروئی تولید داخلی و وارداتی که به پنج هزار نوع می رسید، با حذف سه هزار و پانصد نوع داروی مشابه و غیر ضروری، اقلام داروهای وارداتی و تولید داخلی، به هزار و پانصد مورد تقلیل یافت و از بخشی از تجارتهای استعماری و خطرناک اخلاقی و فرهنگی و اقتصادی، جلوگیری به عمل آمد.
آن وقت امروز از سوی عالم پزشکی، در جرائد کشور ما، مسائل ساده درمانی (405) خود درمانی، آب درمانی (406) و پرهیز از مصرف داروهای شیمیائی و خطرهای جدی آن مطرح می گردد.
دکتر فریدون باتمانقلیچ می گوید: هم اکنون تعداد اشخاصی که بدون اتکاء به مصرف دارو، درمان شده اند بسیار است و دکترهای آنها نیز نمی توانند منکر حسن اثر آب به عنوان دارو در اصول ساده درمانی شوند و بعضی از این اطباء اثر درمان کننده آب را پذیرفته اند.(407)
از سوی دیگر کارشناسان برنامه ریزی امور داروئی کشور، وضع ایران را به خاطر مصرف کردن سالی یک میلیارد و ششصد میلیون دلار دارو، نوزدهمین کشور جهان، با مصرف سرانه 84 دلار در کشورهائی مانند: هندوستان، برزیل، مکزیک و مصر و کمتر از ده دلار است.(408)
بر اساس همین گزارش، دکتر علی خواجوی متخصص بیماریهای کودکان، با بیش از سی سال شغل طبابت، ضمن اظهار نگرانی از تجویز بی رویه دارو و زیانهای ناشی از این ناحیه، می گوید: طبق تحقیقات وسیع و بر اساس کتابهای معتبر علمی، حدود 85 درصد بیماریها بدون تجویز دارو و صرفاً بر اثر فعل و انفعالات طبیعی، خود به خود مداوا می شوند و تنها 15 درصد بقیه به تجویز دارو نیاز دارند.(409)
امیر علی جعفری دانشجوی داروسازی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، طی یک پژوهش در زمینه مصرف بیش از حد و نابجای دارو آن را زنگ خطری برای بشریت اعلام کرده و از زبان پرفسور لشا استاد داروشناسی دانشکده پزشکی پاریس از صفحه 219 کتان آثار نامطلوب داروها بازگو می کند:
میان تعداد داروهای مصرف شده، و احتمال پیدایش آثار نامطلوب، رابطه ای مستقیم وجود دارد.(410)
وی همچنین می نویسد: در ایالات متحده، بر اساس یک بررسی 60 تا 90 درصد از داروهای تجویز شده، یا بی فایده بوده اند و یا سرسری تجویز شده اند. (411)
دکتر غیاث الدین جزائری نیز می نویسد: امروز ثابت شده است که، تزریق پنی سیلین به قدر یک بیماری حصبه انسان را ضعف می سازد و از عمر کم می کند، ویتامینهای بدن را می سوزاند، میکربهای مفید بدن، مخصوصاً میکربهائی که در معده زندگانی کرده تولید ویتامین ب می نمایند، همه را نابود می سازد.(412)
یک دانشمند آمریکائی اعلام می کند: مصرف آسپرین، گاهی بیماریهای جانبی مانند: خارشهای پوستی، آسم و خونریزیها دستگاههای گوارشی تولید می کند.(413)
اضافه بر این، عرضه داروهای تقلبی از سوی قدرتمندان جهانی، به عنوان یک تجارت خائنانه و رفتار استعمار گرانه، بلای جان بشریت شده و سود جویان ستمگر، برای اندوختن و انباشتن بیشتر ثروت خویش، جان هزاران انسان را در معرض خطر قرار می دهند.
روزنامه کیهان تحت عنوان عرضه جهانی داروهای تقلبی، جان هزاران انسان را تهدید می کند! می نویسد: به گزارش واحد مرکزی خبر از پاریس به گفته محققین داروئی غرب، این داورهای بدلی که زمانی در کشورهای جهان سوم بازار فروش داشت، اکنون به کشورهای توسعه یافته نیز سرایت کرده است و بر اساس ارقام سازمان جهانی بهداشت تجارت داروهای تقلبی در حال حاضر، یک پنجم از بازرگانی سالانه صنایع داروئی جهان را تشکیل می دهد و به 10 الی 15 میلیارد دلار می رسد!
در حالی که برخی از این داروها خطرناک و کشنده هستند و به هنگام تحویل یک داروی ضد سرطان به نام ادریامایسین متوجه شدند، این داروها مشخصات همیشگی را ندارند و با بررسی دقیق تر روشن شد که داروی تحویل شده، در واقع یک داروی ضد سرطان خون است و به جای ادریامایسین که برای درمان غده های سخت سرطانی مانند: سرطان پستان کار برد دارد، عرضه شده است. در هلند نمونه بدلی یک داروی ضد زخم روده و معده ای به نام زانتاک اخیراً کشف و ضبط گردید، که ماده اولیه این دارو توسط یک شیمیدان یونانی از سنگاپور به هلند می رسد و توسط یک بازرگان سوئسی توزیع می شده است و بالاخره مرگ 109 کودک نیجره ای بر اثر نوشیدن یک شربت تب بر تقلبی در سال 1990 نمونه دیگری از پی آمدهای خطرناک، داروهای تقلبی است. (414)
به هر حال، خطرها و عوارض جانبی داروهای مصنوعی و شیمیائی اینگونه است، اگر هم دقت کرده باشید پزشکان آگاه حتی الامکان خود از این داروها استفاده نمی کنند، قدرتهای سلطه گر و استعمار گر هم حتی از این ناحیه هم به ملتها و انسانها، برای توسعه سرمایه داری خود، ستم و خیانت روا می دارند و حتی با تولید و صدور داورهای تقلبی جان هزاران انسان را تهدید می نمایند در صورتی که خوشبختانه یک هزار و سیصد سال پیش از این امام رضا (ع) این هشدار را به ما داده و فرموده است: من دواء الا و هو یهیج داء. (415)
هیچ دوائی نیست مگر اینکه مرضی را تهییج و تحریک می کند و عوارضی جانبی دیگری به وجود می آورد!
البته در مواقعی که مصرف آن ضرورت پیدا می کند، با تجویز پزشک متخصص، مصرف دارو در حد لزوم، مانعی نخواهد داشت، اما حتی الامکان از مصرف داروهای شیمیائی می بایست خودداری نمود و زیانها بیشتر این داروها را هم در صفحه 264 همین کتاب، تحت عنوان ضایعات و زیانهای داروئی شرح داریم، بدانجا مراجعه شود.
به هر حال، آنچه از نظر رعایت اصول بهداشتی غذائی، در فرهنگ اسلام و نیز از نظر علمی، مورد اهمیت می باشد، این جهات است:
1- پاکیزه خوردن
2- حلال خوردن.
3- دقت فراوان در جهات فیزیکی، بهداشتی و معنوی غذا خوردن.
4- و از مصرف داروهای شیمیائی و مخصوصاً مصرف بی رویه و تقلبی آن، پرهیز جدی داشته باشیم.