نهج البلاغه موضوعی

نویسنده : عباس عزیزی

1289. محبت به خویشاوندان

أیها الناس! انه لا یستغنی الرجل - و ان کان ذا مال - عن عترته، و دفاعهم عنه بأیدیهم و ألسنتهم، و هم أعطی الناس حیطة من ورائه، و ألمهم لشعثه، و أعطفهم علیه عند نازلة اذا نزلت به. و لسان الصدق یجعله الله للمرء فی الناس، خیر له من المال یرثه غیره
و منها: ألا لا یعدلن أحدکم عن القرابة یری بها الخصاصة أن یسدها بالذی لا یزیده ان أمسکه، و لا ینقصه ان أهلکه. و من یقبض یده عن عشیرته فانما تقبض منه عنهم ید واحدة و تقبض منهم عنه أید کثیرة؛ و من تلن حاشیته، یستدم من قومه المودة
ای مردم! هیچ کس هر اندازه هم ثروتمند باشد، از خویشان (ایل و عشیره) خود و حمایت عملی و زبانی آن ها از خویش بی نیاز نیست. آنان بزرگ ترین گروهی هستند که از انسان پشتیبانی می کنند و پراکندگی و پریشانی او را از بین می برند و در مصیبت ها و حوادثی که برایش پیش می آید بیش از همه به او مهربان و دلسوزند. نام نیکی که خداوند برای انسان در میان مردم پدید می آورد بهتر است از مال و ثروتی که وی برای دیگران باقی می گذارد.
هان! مبادا از خویشاوند نیازمند خود روی برتابید و از دادن اندک مال به او، که اگر ندهید چیزی بر ثروت شما نمی افزاید و اگر بدهید چیزی کم نمی شود، دریغ نکنید. هر که از خویشان خود دست کشد، یک دست از آنان بازگرفته، اما دست های فراوانی از خود کنار زده است و آن کس که با قوم و خویشان خود نرم خو و مهربان باشد، دوستی و محبت همیشگی آنان را به دست آورد. (1284)

1290. وجوب صله رحم

(فرض الله) صلة الرحم منماة للعدد
خداوند صله رحم را برای کثرت نفرات واجب گردانید. (1285)

1291. فلسفه خانه بزرگ

لعلاء بن زیاد، لما رأی سعة داره -: ما کنت تصنع بسعة هذه الدار فی الدنیا، و أنت الیها فی الاخرة کنت أحوج؟ و بلی ان شئت بلغت بها الاخرة. تقری فیها الضیف، و تصل فیها الرحم، و تطلع منها الحقوق مطالعها، فاذا أنت قد بلغت بها الاخرة
امام علی علیه السلام وقتی خانه وسیع علاء بن زیاد را دید به او فرمود: چه کاری به بزرگی و فراخی این خانه در دنیا داری، در حالی که تو در آخرت به آن نیازمندتر خواهی بود.
آری! اگر بخواهی با این خانه بزرگ توشه برای آخرت ذخیره کنی در این خانه مهمان را بنوازی و پیوند با خویشان را محکم تر کنی. و حقوق آن را به مصارف خود ادا کنی، با این شرایط است که برای آخرت خود زاد و توشه تحصیل نموده ای. (1286)