نهج البلاغه موضوعی

نویسنده : عباس عزیزی

475. آداب تشییع

تبع جنازة" فسمع رجلاً یضحک، فقال: کأن الموت فیها علی غیرنا کتب، و کان الحق فیها علی غیرنا وجب، و کأن الذی نری من الاموت سفر عما قلیل الینا راجعون! نبودئهم أجداثهم، و نأکل تراثهم، کأنا مخلدون بعدهم، ثم قد نسینا کل واعظ و اعظة، و رمینا بکل جائحة
امام علی علیه السلام در تشییع جنازه ای شرکت فرموده بود شنید که مردی می خندد، پس فرمود: گویا مرگ برای دیگران نه برای ما مقرر شده است و گویا حق در آن نه برای ما بلکه برای جز ما ثابت شده است و گویا این مردگان که رو به خاک نهاده اند مسافرانی هستند که به زودی به سوی ما برمی گردند، بدن های آنان را زیر خاک می پوشانیم و آنچه را که ارث گذاشته اند می خوریم، گویی ما بعد از رفتن آنان جاویدان خواهیم ماند، سپس هر گونه پند دهنده را فراموش می کنیم و نشانه هر بلا و مصیبتی می شویم. (470)

476. گروگان های کوی مردگان

قد غودر فی محلة الاموات رهینا، و فی ضیق المضجع وحیداً... و صارت الاجساد شحبة" بعد بضتها، و العظام نخزة بعد بضتها، و العظام نخزة بعد قوتها، و الارواح مرتهنة بثقل أعبائها، موقنة بغیب أنبائها
در کوی مردگان گروگان است و در تنگنای گور تنها... بدن های تازه و لطیف دگرگون گشته و استخوان های محکم و نیرومند پوسیده اند و جان ها در گرود بارهای سنگین (گناهان) خود هستند و به خبرهای عالم غیب یقین یافته اند. (471)

477. گفتگو با مردگان

لما أشرف علیه السلام علی القبور و هو یرجع من صفین -: یا أهل الدیار الموحشة، و المجال المقفرة، و القبور المظلمة، یا أهل التربة! یا أهل الغربة! یا اهل الواحدُة! یا أهل الوحشُة! أنتم لنا فرط سابق، و نحن لکم تبع لا حق. أما الدور فقد سکنت، و أما الازواج فقد نکحت، و أما الاموال فقد قسمت. هذا خبر ما عندنا، فما خبر ما عندکم؟ثم التفت ألی أصحابه فقال -: أما لو أذن لهم فی الکلام لاخبروکم أن خیر الزاد التقوی
امیرالمؤمنین علیه السلام در حالی که از جنگ صفین برگشته، و بر گورهای بیرون کوفه مشرف و متوجه شده بود، فرمود: ای ساکنان سراهایی وحشتناک و محل های بی آب و گیاه و (خفتگان در) گورهای تاریک! ای در خاک رفتگان! ای دور از وطنان! ای تنها ماندگان! ای وحشت زدگان! شما برای ما پیش افتادگانید و ما به دنبال شما آیندگانیم و به شما ملحق شوندگانیم؛ اما بدانید که در سراهای شما، دیگران ساکن شدند. زنانتان با مردان دیگری ازدواج کردند و اما اموالتان پس به تحقیق قسمت شد، این خبری بود که ما از آن آگاه بودیم و شما برای ما چه خبری دارید؟(آن گاه حضرت رو به اصحاب خود کرد و فرمود:) اما اگر به آنان اجازه سخن گفتن داده می شد، هر آینه به شما خبر می دادند که بهترین توشه برای سفر آخرت، تقوا است. (472)