فاطمه علیها السلام الگوی حیات زیبا

نویسنده : محمد جواد مروجی طبسی

اهتمام فاطمه علیهاالسلام نسبت به احادیث پیامبر صلی الله علیه و آله

از برخورد حضرت فاطمه علیهاالسلام نسبت به حفظ و نگهداری احادیث پیامبر صلی الله علیه و آله چنین بر می آید که وی به احادیث و آثار پیامبر صلی الله علیه و آله بیش از هر چیز اهمیت می داد تا جائی که برای لحظاتی یکی از همان احادیث را در کنار خود ندید، سخت برآشفته و از خادمه خود خواست تا هر چه زودتر آن را پیدا نموده و حاضر سازد.
شقیق بن سلمه از ابن مسعود نقل کرده است: مردی به حضور فاطمه علیهاالسلام رسید. گفت: ای دختر رسول خدا! آیا از پیامبر صلی الله علیه و آله چیزی نزد شما مانده است که به من مرحمت کنید، حضرت به خدمتکار خود فرمود: آن جریده را بیاور. خدمتکار به جست و جوی پرداخت ولی آن را پیدا نکرد.
حضرت فاطمه علیهاالسلام فرمود: وای بر تو، آن جریده نزد من با حسن و حسین برابری می کند. خدمتکار پس از جست و جوی بسیار آن را در ظرف خاکروبه انداخته است. و در این جریده چنین نوشته بود:
حضرت محمد صلی الله علیه و آله فرمود: لیس من المؤمنین من لم یأمن جاره بوائقه و من کان یؤمن بالله و الیوم الاخر فلا یؤذی جاره و من کان یؤمن بالله والیوم الاخر فلیقل خیراً او یسکت. ان الله تعالی یحب الخیر الحلیم المتعفف و یبغض الفاحش العنید البزاء السائل الملحف. ان الحیاء من الایمان والایمان فی الجنة ؛ از مؤمنین نیست کسی که همسایه از آزار وی در امان نباشد، هر کس به خدا و روز قیامت ایمان دارد باید سخن خوب بگوید وگرنه ساکت باشد. خدای متعال اهل خیر بردبار عفیف را دوست می دارد و شخص بد زبان و سست و لجوج را دشمن می دارد. حیا از ایمان است و صاحب ایمان در بهشت است و فحش از زشت گفتار و زشت گفتار هم در آتش است.(144)

چرا از فاطمه احادیث کمی بر جای مانده؟

این امر ممکن است چند جهت داشته باشد. یکی این که ایشان نمی توانستند همانند سایر معصومین علیهم السلام آزادانه به نقل حدیث بپردازند. بدین جهت احادیث نقل شده از ایشان کم می باشد ولی این احتمال به دو جهت صحیح نیست. زیرا اولاً راویان مرد از حضرتش روایت کرده اند و ثانیاً مگر روایت فقط به مردان منحصر بوده و زنان حق روایت نداشته اند.
علت دیگر: همان ظلم آشکاری است که پس از پیامبر صلی الله علیه و آله به اهل بیت آن حضرت شد، بزرگترین مانع از نشر و گسترش احادیث اهل بیت علیهم السلام علی الخصوص فاطمه زهرا علیهاالسلام بود تا آنجا که آن هایی هم که از او روایتی شنیده بودند، به خاطر ترس و وحشتی که حاکم بود، از نقل آن ها خودداری کرده، در سینه های خود پنهان کردند.
ابوهریره در این رابطه می گوید: تا زمانی که عمر زنده بود، ما جرأت نداشتیم یک حدیث از پیامبر صلی الله علیه و آله نقل کنیم.(145)
و ممکن است چون بسیاری از این احادیث در فضل اهل بیت علیهم السلام خاصه علی بن ابی طالب علیهما السلام بوده، آن ها را شنیده اند اما از روی دشمنی و کینه ای که با اهل بیت و علی علیهم السلام داشتند، از بیان آن احادیث خودداری کردند.

راویان حدیث از حضرت فاطمه علیهاالسلام

عده نسبتاً زیادی از حضرت زهرا علیهاالسلام حدیث نقل کرده اند که علاوه بر امیرمؤمنان، امام حسن، امام حسین، حضرت زینب و ام کلثوم افراد زیر به نقل حدیث از حضرتش پرداخته اند:
1- سلمان فارسی 2- ابوذر غفاری 3- جابر بن عبدالله انصاری 4- عبدالله بن مسعود 5- یحیی بن جعده 6- حکم بن ابی نعیم 7- عمرو بن الشرید 8- حذیفة بن الیمان 9- ربعی بن حراش 10- انس بن مالک 11- ابوسعید خدری 12- ابن ابی ملیکه 13- ابو ایوب انصاری 14- ابو هریره 15- بشیر بن زید 16- سهل بن سعد انصاری 17- شبیب بن ابی رافع 18- عباس بن عبدالمطلب 19- عبدالله بن عباس 20- عوانة بن الحکم 21- قاسم بن أبی سعید خدری 22- هشام بن محمد 23- زینب دختر ابو رافع 24- عایشه 25- ام سلمه 26- اسماء بنت عمیس 27- سلمی رافع و غیر از این ها که می توان به روایات این عده در دلائل الامامه، بشارة المصطفی، امالی شیخ طوسی، کفایه الاثر، مسند فاطمه علیهاالسلام و ده ها کتاب دیگر دست یافت.