فهرست کتاب


داستانهای عارفانه در آثار استاد علامه آیة الله حسن زاده آملی جلد 2

عباس عزیزی

218- بشنو و بفهم

حضرت امیر مومنان علی علیه السلام فرمود: پیش از این که از دستم بدهید، بپرسید!
در این هنگام مردی عصا به دست از گوشه مسجد برخاست و مردم را پایمال کرد و جلو آمد تا به نزدیکی آن حضرت رسید و گفت: ای امیر مومنان! مرا بر عملی راهنمایی کن که اگر انجام دهم، از آتش نجات یابم.
حضرت به او فرمود: ای مرد!بشنو و بفهم، سپس یقین پیدا کن که دنیا بر سه چیز استوار است: به عالم ناطقی که به علمش عمل می کند، و به ثروتمندی که در مال خود نسبت به اهل دین بخل نمی ورزد و به فقیر صابر. پس وقتی که عالم، علمش را پوشیده دارد و ثروتمند بخل ورزد و فقیر صبر نکند، وای به حال دنیا! در این هنگام است که عارفان به خدا می فهمند که دنیا به ابتدایش برگشته است؛ یعنی: کفر بعد از ایمان آغاز شده است.
ای سائل!فریب زیادی مساجد و گردهمایی مردمی که جسدهایشان مجتمع است و قلوبشان متفرق، را نخور.
اما زاهد، اگر دنیا به او رو آورد، خوشحال نمی شود و اگر از او رو برگرداند، غمگین نمی گردد، و اما صابر در قلبش آرزوی آن را دارد و اگر به چیزی از آن دست یافت، نفس خود را از آن باز می دارد؛ زیرا از عاقبت بد آن خبر دارد، و اما راغب، از حلال و حرام دنیا باکی ندارد.
مرد گفت: ای امیر مومنان!علامت مومن در این زمان چیست؟
فرمود: مومن کسی است که نگاه می کند چه حقی را خدا واجب کرده است تا آن را دوست بدارد و از خلاف آن تبری جوید؛ اگر چه دوست نزدیک باشد.
مرد گفت: راست گفتی ای امیرمومنان!
بعد یک دفعه غیب شد و او را ندیدیم. مردم هر چه دنبالش گشتند، پیدایش نکردند. امیر مومنان بالای منبر تبسمی کرد و فرمود:
چه کار می کنید؟ این برادرم خضر علیه السلام بود. (241)

219- خشیت پیامبر

به پیامبر خدا صلی اله علیه و آله عرض شد: پیری زودرس اثرش را در شما نمایان کرده است.
فرمود:سوره هود و هم مانند آن پیرم کردند.
و در حدیث دیگر از انس گوید که: در پاسخ ابوبکر پس از این جمله فرمود:سوره الحاقه و سوره واقعه و سوره النبا و سوره غاشیه.(242)

220- فلسفه اعراب و تقویم کلام

مردی نزد امیر المومنین علیه السلام آمد و به آن حضرت عرض کرد که: بلال با فلانی مناظره می کند و الفاظ وی ملحون است و آن کس عباراتش معرب و صحیح است و به بلال می خندد.
امام فرمود:ای بنده خدا! اعراب و تقویم کلام برای تقویم و تهذیب اعمال است، آن کس را اگر افعال او نادرست باشد اعراب کلامش سوی ندهد، و بلال را که افعالش به درستی آراسته است لحن الفاظش زیانی نرساند. (243)