فهرست کتاب


داستانهای عارفانه در آثار استاد علامه آیة الله حسن زاده آملی جلد 2

عباس عزیزی

192- فیلسوف کل

امیر المومنین علی علیه السلام به یکی از دانشمندان یهود فرمود:هر کس طباع او معتدل باشد، مزاج او صافی گردد، و هر کس مزاجش صافی باشد، اثر نفس در وی قوی گردد، و هر کس اثر نفس در او قوی گردد، به سوی آنچه که ارتقایش دهد بالا رود، و هر که به سوی آنچه ارتقایش دهد بالا رود، به اخلاق نفسانی متخلق گردد، و هر کس به اخلاق نفسانی متخلق گردد، موجودی انسانی شود نه حیوانی و به باب ملکی در آید و چیزی او را از این حالت برنگرداند.
یهودی گفت: الله اکبر!ای پسر ابوطالب! همه فلسفه را گفته ای چیزی از فلسفه را فروگذار نکرده ای. (202)

193- ناتوانی عمر از قضاوت

خداوند تعالی فرمود:و تعیها اذن و اعیة اکثر مفسران بر آن رفته اند که مقصود، در این آیه شریفه، علی است.
دیگر آن که علی علیه السلام عمر را از سنگسار نمودن زنی که پس از مدت شش ماه بارداری بچه اش به دنیا آمده بود، نهی کرد و او در حق علی علیه السلام گفت: اگر علی نبود عمر هلاک می شد! (203)

194- سرانجام یزید

آورده اند به نقل صحیح که یزید را در آخر عمر مرضی پیش آمد که آن را خواره اندرونی گویند، که روزی هزار بار آرزوی مرگ در دلش می گذشت اما از کمان قهر قضا و قدر تیر مرگش میسر نمی گشت.
ع:به مرگ خویش راضی گشتم و آن هم نمی بینم می گفت.
روزی یکی از حکما یزید را گفت که هیچ می دانی که تو را مرض چیست و نیش ریش درون را باعث کیست؟ یزید گفت: از کثرت نیش و درد خبر دارم، اما از حقیقت آن حال غافل و ناهوشیارم. فی الحال حکیم مقدار نخودی موم انگبین را به رشته باریک بسته بدو داد، گفت: سر ریسمان را گرفته این موم را فرو بر تا بر تو راز درونت از بیرون آشکار گردد، و یزید به قول حکیم موم را فرو برد و سر رشته را به دست نگاه داشت، بعد از زمانی سر رشته را کشیده موم را بیرون آوردند دو عقرب سیاه بر آن موم چسبیده بود از حلق او بیرون آمد.
حکیم گفت: یا باالحکم دانستی که ریش درونت به کدام نیش آراسته است و حجره تاریک ضمیرت به زخم کدام جانور پیراسته؟گفت: آری والله که بدین ریش و بدین نیش گرفتارم. مدت مدید فریادها می کرد تا بمرد. عاین است سزای آن که آنش عمل است. و هر گاه خواهند عقرب را از سوراخش بیرون آرند به همین دستور عمل باید نمود که در محبت موم آن شوم بی اختیار است، و به دام چشم هایشان شهد مایل و گرفتار در صحرای دستپول و ششدر کودکان عرب جهت بازی طرب علی الدوام با عقرب این عمل می نمایند که بسیار مشاهده رفته. (204)