فهرست کتاب


روح عرفانی روح الله

محمد رضا رمزی ‏اوحدی‏

موعظه 229: منشأ گرفتاری ها

سه نظر در عالم هست. یک نظری که از روی حب مطالعه می کند موجودات را یا بعض موجودات را، و یک نظری که از راه بغض نظر می کند به همه چیز و یک نظر ثالثی که حب و بغض در آن نیست، و آزاد است. آن دو نظر، نظر اشخاصی است که آزاد نیستند. بزرگترین گرفتاری بشر و ماها این گرفتاری است که خودمان داریم و از ناحیه خود ما هست. کسی که از روی حب نفس به مردم و اشیاء نظر می کند و به اشیایی که نظر می کند از راه دشمنی و بغض نظر می کند این نمی تواند آزاد باشد، در نظر دادن گرفتار است و کسی که از راه دشمنی و بغض نظر می کند، به موجودات یا به اشخاص یا به گروه ها این آزاد نیست، نمی تواند احکام صحیح بکند. انسان گمان می کند که من خودم هرچه می گویم از روی آزادی است و بی نظری، لکن اگر کسی یک همچو ادعایی کرد این را نپذیرید. نمی تواند این انسان موجود آزاد از هواهای نفسانی و از حب نفس، که منشأ همه گرفتاری هاست آزاد بشود، مدعی آزادی از این طور امور زیاد است لکن واقعت کم است(453).

موعظه 230: عبودیت نفس

ممکن است که بسیاری از اشخاص خودشان حتی هم توجه نداشته باشند به اینکه بنده خودشان هستند، نه بنده خدا.خودشان هم خودشان را مبرا و منزه می دانند و این برای همان حب نفسی است که انسان دارد این حب نفس تمام عیوب انسان را به خود انسان می پوشاند هر عیبی که داشته باشد برای خاطر این حب نفس آن عیب را نمی بیند و گای هم آن عیب را حسن می داند و تا انسان با مجاهدت ها و تبعیت از تعلیمات انبیا از این گرفتاری ها و عبودیت نفس خارج نشود، نه خودش اصلاح می شود و نه می تواند احکامی که می کند و رأی هایی که می دهد صحیح باشد، مطابق واقع باشد(454).

موعظه 231: محاسبه از نفس

اگر انسان بخواهد خودش را تجربه کند،یک وقت که خلوت می شود خودش بنشیند پیش خودش، دو نفر را که یکی شان از رفقای اوست، از اقربای اوست، بسته به اوست و یکی شان با او مخالفند و با او دشمنند مثلاً این بنشیند و فکر کند که این عملی که از این دشمن من و دوست من صادر شده است چه شده است که من این عمل خصوصی را وقتی که نسبتش می دهم به دوستم، شروع می کنم از آن تعریف کردن، یا لااقل عیب پوشی کردن به حیل، و آن عمل اگر چنانچه از دشمن من صادر بشود یکی را چند می کنم و هیاهو می کنم. اگر انسان بنشیند و واقعاً بخواهد بفهمد که خودش چکاره است، باید این موازین را ملاحظه کند... ابتلای انسان به خودش از همه ابتلاها بالاتر است (455).