فهرست کتاب


عوامل سقوط حکومتها در قرآن و نهج البلاغه

نصرت الله جمالی

ز: شجره ملعونه (بنی امیه):

... و الشجرة الملعونة فی القرآن ...(518) و درخت لعنت شده در قرآن...ابن کثیر با لفظ قیل گفته: مراد بنی امیه اند ولی روایت را ضعیف دانسته - سپس از ابن جریر طبری آورده است -: و پیامبر در عالم رؤیا دید بنی فلان مانند بوزینه ها از منبرش بالا می روند، ناراحت شد و تا زنده بود خنده بر لبهای آن حضرت نیامد، روشن است که به جای بنی فلان نام بنی امیه بوده که به لحاظ احترام و عزیز بودن بنی امیه در نزد اینگونه مفسران و افرادی مانند طبری آنرا حذف کرده اند تا نکند به بنی تیم و عدی و بنی امیه جسارت شود، معلوم نیست چرا اینان نسبت به پیامبر اکرم و اهل بیت آن حضرت با بغض و کینه رفتار می کنند و با دشمنان آنان با رأفت و سانسور و کتمان حقایق برخورد می نمایند.(519)
در تفسیر عیاشی از امام محمد باقر آمده است درخت ملعون بنی امیه هستند...علامه امینی در جلد 8 الغدیراز ص 247 به بعد فصلی تحت عنوان بنی امیه در قرآن باز کرده و احادیثی از کتب اهل سنت جمع آورده و از جمله در المنثور سیوطی و... نقل کرده که عایشه به مروان بن حکم گفت :از رسول الله شنیدم به پدر و جد تو ابی عاص بن امیه می گفت: شمائید شجره ملعونه در قرآن. و اینکه در روایت بعضی از اهل تسنن از جمله صحیح بخاری و اسباب النزول واحدی، تفسیر ابن کثیر، و... مراد از رؤیا سیر شبانه پیامبر و شجره ملعونه درخت زقوم است درست نیست، زیرا درخت زقوم در قرآن لعنت نشده و اسراء پیامبر رویا نبوده، در بیداری واقع است.(520)
افزون بر این مطلب اگر قرار بود درخت زقوم که خوراک جهنمیان است لعنت شده باید جهنم که جایگاه آنان و دیگر مواد خوراکی که بدتر از زقوم است به مراتب بیشتر لعنت می شدند در حالی که چنین نیست.
طبرسی در جامع الجامع در ذیل آیه مذکور می گوید: آن درخت بنی امیه هستند که خداوند پیامبر را از غلبه آنان بر مقامش و کشتن ذریه آن حضرت خبر داد.(521)

ح: پیمان شکنان:

الذین ینقضون عهدالله من بعد میثاقه و یقطعون ما أمر الله به ان یوصل و یفسدون فی الارض اولئک هم الخاسرون... (522) کسانی که نقض عهد خدا می کنند، بعد از پیمان بستن با آن، و آنچه را که خدا امر به پیوند و وصل می دهد، می برند و در زمین فساد می کنند، و از زیانکارانند... روشن است که زیانکاران فاسق و ظالمند و از رحمت خدا دورند. البته این دسته می تواند منافقان باشند ولی به لحاظ اهمیت عهد و پیمان جدا مطرح کرده ایم.

ط:مرتدان گرونده به کفر بعد از ایمان:

در آیاتی به این گروه هم ظالمین گفته شده و هم ضالین - گمراهان - که مصداق اولیه آیات اهل کتاب یهود و نصاری می باشند: کیف یهدی الله قوماً کفروا بعد ایمانهم... والله لا یهدی القوم الظالمین (523) چگونه خدا گروهی را که بعد از ایمانشان کفر ورزیدند هدایت می کند... قوم ستمگر را خدا هدایت نمی کند.
ان الذین کفروا بعد ایمانهم... و اولئک هم الضالون (524) کسانی که بعد از ایمانشان کفر ورزیدند... آنان همان گمراهانند.... ان علیهم لعنة الله...(525) لعنت خدا، دوری از رحمت خدا بر آنان حتمی است.