امیرمؤمنان علی (علیه السلام) از دیدگاه شخصیت های برجسته

نویسنده : سید حجت موسوی خوئی

ابوبکر: علی عتره رسول الله صلی الله علیه و آله

یعنی علی (علیه السلام) از آن کسانی است که پیامبر امت را وادار و تاکید به تمسک بدانها و پیروی از آنها فرمود، زیرا آنان ستارگان رهنمودند و کسی که بدانها اقتدا نماید، هدایت خواهد شد.(250)
علامه محب الدین طبری و دیگران از ابن عباس روایت نموده که ابوبکر و علی (علیه السلام) به قصد زیارت پیامبر صلی الله علیه و آله خواستند وارد محل قبر شوند، علی (علیه السلام) از ابوبکر خواست اول او وارد گردد، اما ابوبکر گفت:
ما أتقدم رجلا سمعت رسول الله صلی الله علیه و آله یقول: علی منی کمنزلتی (بمنزلتی) من ربی؛ من تقدم و پیشی نمی گیرم به مردی که شنید رسول خدا صلی الله علیه و آله درباره اش فرمود: مقام و منزلت علی (علیه السلام) نسبت به من، همانند مقام و منزلت من نسبت به پروردگار است(251).
ابوبکر، هنگامی که ابوعبیده جراح را برای احضار علی (علیه السلام) فرستاد، گفت: یا أبا عبیده أنت أمین هذه الامه، أبعثک الی من هو فی مرتبه من فقدناه بالامس، ینبغی أن تتکلم عنده بحسن الادب...؛
ای ابو عبیده تو امین امتی، به دنبال کسی می فرستمت که در مرتبه کسی بود که دیروز او را از دست دادیم (پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله) سزوار است که با حسن ادب در نزد او سخن بگویی و با او حرف بزنی(252).

عمر و علی (علیه السلام)

علی (علیه السلام) مردی نیست که پس از رسیدن به خلافت افراد قبیله خود را بر عربستان و کشورهای اسلامی مسلط کند مگر این که در بین افراد مزبور کسانی باشند که علی از لحاظ دیانت و امانت و صداقت آنها را برای حکومت بلاد اسلامی صالح بداند که در این صورت جایز است حکمران شوند و من قضاوت علی بن ابی طالب را در مورد انتخاب حکمران ها اعم از این که افراد قوم و خویش او باشند یا دیگران درست می دانم(253)
دو نفر اعرابی نزد عمر برای مرافعه و شکایت می آیند. عمر رو به امیرالمؤمنین علی (علیه السلام) کرده از وی می خواهد که بین آن دو قضاوت کند. یکی از آن دو نفر بر می خیزد و می گوید: این آدم بین ما دو نفر داوری کند؟ عمر خشمگین می شود و با پرخاش به او می گوید:
وای بر تو! می دانی این کیست؟ هذا مولای و مولی کل مومن و من لم یکن مولاه فلیس بمومن؛ این مولا و سرور من و سرور هر مومنی است و هر که او سرور و مولایش نباشد، پس مومن نیست(254).

پیامبر و لقب امیرالمؤمنین

علامه محقق شیخ عبیدالله آمرتسری حنفی از طریق حافظ ابن مردویه اصفهانی از سالم (غلام آزاد شده علی (علیه السلام) نقل نموده که گفت: همراه علی (علیه السلام) در زمینی که آن را کشت می نمود بودم، پس ابوبکر و عمر بدان جا آمدند و گفتند:
السلام علیک یا امیرالمؤمنین رحمة الله و برکاته.
بدانها گفته شد: در دوران حیات پیامبر صلی الله علیه و آله با خطاب یا امیرالمؤمنین به علی سلام می کنید؟!
عمر گفت: پیامبر این چنین به ما امر کرد و دستور داد(255).