هزار و یک داستان از زندگانی امام علی (علیه السلام)

نویسنده : محمد رضا رمزی اوحدی

865- کلامی سودبخش و کوتاه

حضرت علی (علیه السلام) به فرزندش امام حسن (علیه السلام) فرمود:
چهار چیز و چهار چیز را از من به خاطر خود بسپار و نگه دار:
عرض کرد: آنها چیست؟
حضرت فرمود: بالاترین ثروت، عقل است. بزرگترین فقر حماقت، شدیدترین وحشت خود پسندی و بهترین حسب ها و نسب ها، خوش اخلاقی است.
امام حسن (علیه السلام) عرض کرد: پدر جان! چهارتای دیگر چیست؟
حضرت فرمود: از رفاقت با آدم احمق پرهیز کن که چون سود رساند، زیان وارد کند، از دوستی دروغگو هم بر حذر باش که دور را نزدیک و نزدیک را دور نماید، از رفاقت با بخیل نی دوری کن که در سخت ترین مواقع، حاجت تو را رها کند، و از دوستی با بی دین اجتناب کن که ترا در اثر نفاق بفروشد(1036).

866- رستگاری و درستکاری در چند سؤال

حافظ ابونعیم در کتاب حلیه می گوید: امیرالمؤمنین (علیه السلام) پرسشهایی درباره دوستی و رفاقت از فرزندش امام حسن (علیه السلام) کرد که حضرت بدینگونه جواب داد:
علی (علیه السلام) فرمود: استقامت و راستی چیست؟ امام حسن (علیه السلام) بدی را با خوبی از بین بردن.
شرف چیست؟ خوشرفتاری با قوم و قبیله، و تحمل خونبهایی که به گردن کسی افتاده
جوانمردی چیست؟ پاکدامنی و اصلاح مال
باریک بینی بیجا چیست؟ خرده گیری در چیزهای بی ارزش، و بخل از مالهای بی مقدار.
پستی و لئیمی چیست؟ خود را دریافتن همسر را فراموش کردن.
بخل چیست تصور این که آنچه دارد شرف است و آنچه انفاق کرده تلف
کرم چیست؟ بخشش در تنگدستی و در حال رفاه
برادری چیست؟ برابری در سختی و گشاده دستی.
حلم چیست؟ فرد بردن خشم و خویشتن داری.
فقر چیست؟ حرص و آزمندی در هر چیز.
نیرومندی چیست؟ دلاوری در جنگ و عزت مردم را به چنگ آوردن.
ذلت چیست؟ بی تابی در موقع بلا.
تکلف چیست؟ بیهوده گویی.
غفلت چیست؟ ترک مسجد و اطاعت مردم مفسد...(1037).

867- علامت شیطان

امیرالمؤمنین علی (علیه السلام) فرموده علامت شیعه من دو چیز است که به آنها آزمایش شود: مراقبت از وقت نماز و در میان نهادن مال با برادران ایمانی خود. اگر این دو صفت در کسی نبود از او بگریز! باز هم از او بگریز!(1038)